ယင်းက နယ်ပယ်တစ်ခုစီ၏ အခြေခံစွမ်းအားကိုသာ ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည်။ လူတိုင်း၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေက ကွဲပြားခြားနားကြသော်လည်း သူတို့၏ အခြေခံခွန်အားများကတော့ သိသာထင်ရှားစွာ ကွာဟနေခြင်း မရှိပေ။
ဥပမာအားဖြင့် သာမန် အဆင့်E စစ်သည်တော်တစ်ဦး၏ အခြေခံခွန်အားမှာ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် တန် ၅၀ ခန့် ရှိသည်။ အကယ်၍ နောက်ထပ် အသေးစား အဆင့်ဖောက်ထွက်မှုတစ်ခုသို့ မရောက်ရှိသေးသရွေ့ ယင်းအခြေခံခွန်အားများကြားတွင် ကြီးမားသော ကွာဟချက် ရှိလာမည် မဟုတ်ပေ။
ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရလျှင် အဆင့်E ၏ ပထမအဆင့်တွင် အခြေခံခွန်အား တန် ၇၀ သို့မဟုတ် ၈၀ ရှိနေသူဟူ၍ မရှိပေ။ ယင်းမှာ အခြေခံခွန်အားကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သည့် အထူးရတနာများ သို့မဟုတ် တိုက်ခိုက်ရေးပညာရပ်များကို အသုံးမပြုထားလျှင်ဖြစ်သည်။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အဆင့်E သို့ ရောက်ရှိသွားသောအခါ အသေးစား အဆင့်ဖောက်ထွက်မှု တစ်ခုနှင့်တစ်ခုကြားရှိ အခြေခံခွန်အား ကွာဟချက်က ကြီးမားလွန်းသောကြောင့်ပင်။ ထို့ကြောင့် လူသားများ၏ မွေးရာပါ ပါရမီများက များစွာ လွှမ်းမိုးနိုင်စွမ်း မရှိတော့ပေ။
လူတစ်ယောက်က မွေးရာပါ သာမန်ထက်လွန်ကဲသော ခွန်အားများဖြင့် မွေးဖွားလာနိုင်သည်။ ပါရမီမနိုးထမီကပင် ကီလိုဂရမ် ခြောက်ရာ၊ ခုနစ်ရာခန့်ရှိသော သာမန်ထက်လွန်ကဲသည့် ခွန်အားကို ပိုင်ဆိုင်ထားနိုင်သည်။
သို့သော် ထို ၆၀၀-၇၀၀ ကီလိုဂရမ် ကွာဟချက်ကို အဆင့်E ၏ အသေးစား အဆင့်ဖောက်ထွက်မှုတိုင်းတွင် ရှိနေသော တန် ၅၀ ကွာဟချက်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လိုက်မည်ဆိုပါက ၎င်းမှာ လျစ်လျူရှုထား၍ ရလောက်အောင်ပင် သေးငယ်လွန်းလှသည်။
ကျင့်ကြံမှုအဆင့် မြင့်မားလာလေလေ အခြေခံခွန်အားအပေါ် ပြင်ပစွမ်းအားများ၏ လွှမ်းမိုးနိုင်မှုက ပိုမိုနည်းပါးလာလေလေ ဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အဆင့်D နှင့် အဆင့်C တို့တွင် အနည်းငယ်သော ကွာဟချက်ကပင် တန်ရာချီ၊ ထောင်ချီ၍ ရှိနေနိုင်သောကြောင့်ပင်။
မည်သည့် ပြင်ပစွမ်းအားကများ ဤမျှကြီးမားသော တိုးတက်မှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်မည်နည်း။ စိတ်ကူးကြည့်ရန်ပင် ခက်ခဲလှသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တစ်ဦး၏ ကျင့်ကြံမှုအဆင့်နှင့် သူတို့၏ အစစ်အမှန် စွမ်းအားကြားတွင် တင်းကျပ်စွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆင့်E ၏ ပထမအလွှာ စစ်သည်တော်တစ်ဦးက ဒုတိယအလွှာ စစ်သည်တော်တစ်ဦးနှင့် မည်သည့်အခါမှ အမှန်တကယ် ယှဉ်ပြိုင်နိုင်မည် မဟုတ်ပေ။
ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သူက အခြေခံခွန်အားကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သော အထူးရတနာများ သို့မဟုတ် တိုက်ခိုက်ရေးပညာရပ်များကို ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်း မရှိပေ။
လုချန်က အောက်ထပ်သို့ ဆင်းလာခဲ့သည်။
မိဘနှစ်ပါးစလုံး ဧည့်ခန်းထဲတွင် ထိုင်နေကြပြီ ဖြစ်သည်။ သူတို့က နံနက်စာကို အတူတကွ တိတ်ဆိတ်စွာ စားသောက်နေကြသည်။ ယနေ့ မည်သူမှ အလုပ်မသွားကြပေ။ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ မျက်နှာက တည်ကြည်လေးနက်နေပြီး မိခင်ဖြစ်သူ၏ မျက်နှာကလည်း ထိုနည်းတူပင်။
လုချန်က တိတ်ဆိတ်နေလိုက်သည်။ စိတ်ရှည်စွာဖြင့် စောင့်ဆိုင်းနေသည်။ အဆုံးတွင်တော့ လုယွမ်က သူ့အား လှမ်းကြည့်လာသည်။ ထို့နောက် ဖြည်းညင်းစွာ စကားစလိုက်သည်။
"သား... ငါတို့ မိသားစုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဖေဖေ သားကို တစ်ခါမှ မပြောပြဖူးတဲ့ ကိစ္စတချို့ ရှိတယ်"
"တကယ်တော့ ငါတို့က အဆင့် D6 အခြေစိုက်မြို့တော်ရဲ့ မူလနေထိုင်သူတွေ မဟုတ်ကြဘူး"
ထိုစကားကို ကြားသောအခါ လုချန်၏ မျက်လုံးများက လက်သွားသည်။ သူ၏ ရင်ထဲတွင် သိချင်စိတ်များဖြင့် ပြည့်နှက်သွားသည်။ သို့သော် သူက စကားမဖြတ်ခဲ့ပေ။ လုယွမ်က တည်ငြိမ်ပြီး အသံဖြင့် ဆက်ပြောသည်။
"အရင်တုန်းက မင်းရဲ့ အဘိုး၊ အဘွားတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သား အကြိမ်ကြိမ် မေးခဲ့ဖူးတယ်နော်"
"ဖေဖေ အမြဲတမ်း ရှောင်လွှဲခဲ့တာက... သားကို စိတ်မကောင်း မဖြစ်စေချင်လို့ပါ"
"ဒါပေမဲ့ အခုတော့... အခုဆို သားက စစ်သည်တော်အကြို အဆင့်ကနေ စစ်သည်တော်စစ်စစ် တစ်ယောက်အဖြစ်ကို တစ်ရက်တည်းနဲ့ ရောက်သွားခဲ့ပြီ..."
"သားက မြေရိုင်းလွင်ပြင်သမိုင်းမှာ ကျင့်ကြံခြင်းမှတ်တမ်း အားလုံးကို ချိုးဖျက်နိုင်ခဲ့ပြီ ထင်တယ်... အခုချိန်မှာတော့ အမှန်တရားကို သိဖို့ သားမှာ အရည်အချင်းရှိနေပြီလို့ ဖေဖေ ထင်ပါတယ်"
သူက ခေတ္တမျှ ရပ်နားလိုက်သည်။ ထို့နောက် ဖြည်းညင်းစွာ ဆက်ပြောလေသည်။
"ငါတို့ရဲ့ ဇာတိမြေက ကမ္ဘာ့နံပါတ်တစ် ခံတပ်ဖြစ်တဲ့ အဆင့် A1 အခြေစိုက်မြို့တော်မှာ ရှိတယ်"
"မင်းရဲ့ ဘိုးဘေးနာမည်က လုဟုန်တောက်တဲ့... သူက မြေရိုင်းလွင်ပြင်မှာ ပါရမီနိုးထလာတဲ့ ပထမဆုံး စစ်သည်တော်တွေထဲက တစ်ယောက်ပေါ့"
"သူက ရေတွက်လို့မရနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲပေါင်းများစွာမှာ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့ပြီး အဲဒီခက်ခဲကြမ်းတမ်းတဲ့ နှစ်ကာလတွေအတွင်း လူသားမဟာမိတ်အဖွဲ့ရဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ အပါအဝင် တခြားသူတွေနဲ့အတူ ယှဉ်တွဲတိုက်ပွဲဝင်ခဲ့ပြီး အခုလက်ရှိ လူ့လောကရဲ့ အခြေအနေကို ဖန်တီးပေးခဲ့သူပေါ့"
လုချန်၏ ရင်ဘတ်ထဲတွင် ခုန်ပေါက်နေသည်။ လုယွမ်က ဆက်ပြောသည်။
"မင်းရဲ့ အဘိုးနဲ့ ဦးလေးကလည်း မင်းရဲ့ ဘိုးဘေးကြီး အဆင့်B ကို ဖောက်ထွက်ပြီးတဲ့နောက်... သူတို့ အသက် ဆယ့်ခြောက်နှစ်၊ ဆယ့်ခုနစ်နှစ် အရွယ်လောက်မှာ ပါရမီ နိုးထလာခဲ့ကြတယ်"
"အခုဆို သူတို့အားလုံးက အဆင့်B စစ်သည်တော်တွေ ဖြစ်နေကြပြီ"
"တစ်နည်းပြောရရင် ငါတို့ လုမိသားစုမှာ အနည်းဆုံး အဆင့်B နဲ့အထက် ကျွမ်းကျင်သူ သုံးယောက် ရှိတယ်"
"ပြီးတော့ မြေရိုင်းလွင်ပြင် တစ်ခုလုံးမှာရှိတဲ့ လူသားတွေထဲမှာ အဆင့်B စစ်သည်တော်ဆိုလို့ အယောက် ခုနစ်ဆယ်လောက်ပဲ ရှိတာ"
သူ၏ အသံက တိုးဝင်သွားသည်။
"မင်းရဲ့ ဦးလေးတွေနဲ့ ဝမ်းကွဲမောင်နှမတွေတောင် အားလုံးက အစွမ်းထက်တဲ့ အဆင့်C စစ်သည်တော်တွေချည်းပဲ"
လုချန်က စားပွဲတွင် ထိုင်နေဆဲပင်။ သူ၏ လက်ထဲမှ ဇွန်းလေးမှာ ငြိမ်သက်နေသည်။ သူက ဆွံ့အသွားခဲ့သည်။ လုယွမ်က ခါးသီးစွာ ပြုံးလိုက်သည်။
"ဒါကြောင့် လုမိသားစုရဲ့ ဆက်ခံသူတစ်ယောက်အနေနဲ့... ဖေဖေ မွေးဖွားလာကတည်းက လူတိုင်းရဲ့ အာရုံစိုက်မှု ဗဟိုချက်ဖြစ်ခဲ့ပြီး လူတိုင်းက ဖေဖေ့အပေါ် မျှော်လင့်ချက်ကြီးကြီး ထားခဲ့ကြတယ်"
"ဒါပေမဲ့ ဖေဖေ့ရဲ့ ပါရမီက နိုးထမလာခဲ့ဘူး... ဖီးနစ်ငှက်သိုက်မှာ မွေးဖွားလာတဲ့ ရစ်ငှက်တစ်ကောင်လိုပဲ... ဖေဖေက အဲဒီအခြေအနေကို ပြောင်းလဲပစ်ဖို့ အစွမ်းအစ မရှိခဲ့ဘူး..."
သူ၏ အသံက ပို၍ တိုးဝင်သွားသည်။ စိတ်ပျက်အားငယ်နေသော အမူအရာဖြင့် သူက ပြောသည်။
"ဒါပေမဲ့ ဖေဖေ့ရဲ့ အဖေကတော့ ဖေဖေ့ကို ချစ်ခင်ပြီး ထောက်ခံပေးခဲ့တုန်းပဲ... ဒါကြောင့် ဖေဖေက သီအိုရီပိုင်းဆိုင်ရာ သုတေသနဘက်ကို လှည့်လာခဲ့တယ်... အဲဒီနယ်ပယ်မှာတော့ ဖေဖေ့ရဲ့ တန်ဖိုးကို တကယ်ရှာတွေ့ခဲ့ပြီး အောင်မြင်မှုတချို့ ရခဲ့ပါတယ်"
"လူ့လောကအတွက် ဆေးဝါးများစွာကို ဖေဖေ တီထွင်ပေးနိုင်ခဲ့တယ်... ဖေဖေ့ရဲ့ သိပ္ပံနည်းကျ သုတေသန အောင်မြင်မှုတွေက ဖေဖေ့ကို ဒုတိယတန်းစား နိုင်ငံသား အဆင့်အတန်းအထိ ရစေခဲ့တယ်"
သူက တစ်ခဏမျှ ရပ်နားလိုက်ပြန်သည်။ အတိတ်အမှတ်တရများထဲ လွင့်မျောသွားပုံရသည်။ လုချန်က တိတ်ဆိတ်စွာ နားထောင်နေသည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ၏ ဇွဲလုံ့လနှင့် ခိုင်မာသော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို သူက အလွန်လေးစားမိသွားသည်။ လုယွမ်က ထပ်ပြောပြန်သည်။
"သားရခဲ့တဲ့ အဆင့်မြင့် ခန္ဓာကိုယ်သန့်စင်ဆေးရည်ဆိုတာ တကယ်တော့ ဖေဖေ့ရဲ့ တီထွင်မှုတွေထဲက တစ်ခုပဲ... နောက်ဆုံးအဆင့် အချောသတ်ဖို့တော့ မပြီးသေးပေမဲ့ပေါ့"
ထိုစကားကို ကြားလိုက်ရသောအခါ လုချန်က နောက်တစ်ကြိမ် ဆွံ့အသွားပြန်သည်။
သူ့အဖေက တကယ်ပဲ ဒီလောက်တောင် အံ့သြဖို့ ကောင်းနေတာလား။ ဒါဆို ဘာလို့ သူတို့က ဒီလောက် အောက်ခြေသိမ်း ဘဝမျိုးနဲ့ နေထိုင်နေကြတာလဲ။ သူတို့မိသားစုမှာ ပိုင်ဆိုင်မှု သန်း ၁၀၀ တောင် ဘာလို့ မရှိရတာလဲ။
ထိုသိပ္ပံသုတေသန အောင်မြင်မှုများကို အခြေခံရမည်ဆိုလျှင် သူတို့က အခုဆို ဘီလီယံနာတွေ ဖြစ်နေသင့်ပြီ မဟုတ်လား။ သို့သော် လုချန်က တိတ်ဆိတ်နေဆဲပင်။ ဇာတ်လမ်းက မပြီးသေးဘူးဆိုတာ သူ သိနေသည်။ လုယွမ်က ဆက်ပြောသည်။
"ဒါပေမဲ့ အဆင့် D-65 အခြေစိုက်မြို့တော်မှာ အလုပ်သွားလုပ်ရင်း ဖေဖေ မင်းအမေနဲ့ တွေ့ခဲ့တယ်"
"သူက မိဘမဲ့တစ်ယောက်... ပြီးတော့ သာမန်လူတစ်ယောက်ပေါ့... ဒါပေမဲ့ သူ့ကို မြင်မြင်ချင်းပဲ ဖေဖေ သူ့ကို ချစ်မိသွားပြီဆိုတာ သိလိုက်တယ်"
သူက ပြုံးလိုက်သည်။ သူ၏ မျက်နှာပေါ်တွင် မှေးမှိန်သော ပျော်ရွှင်မှုအရိပ်အယောင်လေး တွယ်ကပ်နေသည်။
"အဆုံးမှာတော့... ဖေဖေ့ရဲ့ မလျှော့သော ဇွဲနဲ့ ကြိုးစားမှုတွေကြောင့် ငါတို့ ချစ်သူတွေ ဖြစ်သွားခဲ့ကြတယ်.... အဲဒီနောက် ဖေဖေ အိမ်ပြန်သွားပြီး မိသားစုကို ပြောပြခဲ့တယ်... ငါတို့ရဲ့ ဆက်ဆံရေးကို အတည်ပြုပေးဖို့ပေါ့"
ထိုစကားကို ကြားသောအခါ ဆုန့်ယွဲက အနည်းငယ် ပြုံးလိုက်သည်။ သူမ၏ အပြုံးက ချိုမြိန်လှသည်။ သို့သော် လုယွမ်၏ မျက်နှာက ရုတ်တရက် မှောင်မိုက်သွားသည်။
"ဒါပေမဲ့ မင်းအဘိုးက ဖေဖေ့အတွက် လက်ထပ်ပွဲတစ်ခုကို စီစဉ်ထားပြီးသား ဖြစ်နေတယ်"
"ဖေဖေ့ကို လွှတ်တော်အမတ်တစ်ယောက်ရဲ့ သမီးနဲ့ ပေးစားချင်နေတာ... ဘာလို့လဲဆိုတော့ အဲဒီကောင်မလေးက ရှားပါးတဲ့ ကုသခြင်း ဝိညာဉ်စွမ်းရည် နိုးထလာလို့ပဲ"
"အဲဒါက ကျင့်ကြံရေးမိသားစုတိုင်း လိုချင်တပ်မက်ကြတဲ့ ရှားပါး ဝိညာဉ်စွမ်းရည် တစ်ခုလေ"
"မင်းအဘိုးက သိပ်ကို ဝမ်းသာနေခဲ့တာ... ဒါက ငါတို့မိသားစုအတွက် အခွင့်အရေးတစ်ခုပဲလို့ သူက ပြောခဲ့တယ်"
"ဖေဖေ့မှာ ဘာပါရမီမှ နိုးထမလာခဲ့ပေမဲ့ သူတို့က သဘောတူခဲ့ကြတယ်... ဒါပေမဲ့ သူတို့က ငါတို့ လုမိသားစုနဲ့ သူတို့မိသားစုကြားမှာ အိမ်ထောင်ရေး မဟာမိတ်ဖွဲ့ချင်ခဲ့ကြတာ"
လုယွမ်က သူ၏ လက်သီးကို တင်းတင်းကြိတ်လိုက်သည်။
"ဖေဖေက သူ့ကို လက်မထပ်နိုင်ဘူး ဖေဖေ့ဘဝမှာ တခြားတစ်ယောက် ရှိနေပြီလို့ ပြောလိုက်တဲ့အခါ... မင်းအဘိုးနဲ့ ဘိုးဘေးကြီးက အရမ်းကို ဒေါသထွက်သွားခဲ့ကြတယ်"
"ဖေဖေက မိသားစုရဲ့ အကျိုးစီးပွားကို လျစ်လျူရှုတယ်လို့ သူတို့က ထင်ကြတာလေ"
"သူတို့က ဖေဖေ့ကို အဲဒီကောင်မလေးနဲ့ လက်ထပ်စေချင်တယ်... ဒါမှ ငါတို့ရဲ့ ကလေးက သူ့ရဲ့ ပါရမီရော၊ ငါတို့ လုမိသားစုရဲ့ သွေးသားကိုပါ ဆက်ခံနိုင်မှာကိုး"
"ဒါပေမဲ့ ဖေဖေ့ရဲ့ သဘောထားက အရမ်းကို ပြတ်သားခဲ့တယ်"
"ဒါကြောင့်... သူတို့က ဖေဖေ့ကို လုမိသားစုထဲကနေ နှင်ထုတ်ပစ်ခဲ့တယ်"
"ပြီးတော့ ဖေဖေ့ရဲ့ အဆင့်အတန်းကိုလည်း ရုပ်သိမ်းပစ်ခဲ့တယ်... ဖေဖေက အဆင့် ၂ နိုင်ငံသား ဖြစ်ပေမဲ့ မြေရိုင်းလွင်ပြင်ရဲ့ အစစ်အမှန် အုပ်စိုးသူတွေကတော့ အဆင့်B နဲ့ အထက် စစ်သည်တော်တွေပဲလေ"
"သူတို့မှာ ဒီလိုလုပ်ပိုင်ခွင့် ရှိတယ် ပြီးတော့ ဖေဖေသာ သုတေသနတွေကို ဆက်လုပ်နေမယ်ဆိုရင် ဖေဖေနဲ့ မင်းအမေကို သတ်ပစ်မယ်လို့ ခြိမ်းခြောက်ခဲ့ကြတယ်"
"ဒါကြောင့် ဖေဖေနဲ့ မင်းအမေ ထွက်ပြေးလာခဲ့ကြတာပေါ့... ငါတို့ ဒီကိုရောက်လာပြီး မြို့တော်ခန်းမမှာ စာရေးအလုပ် ဝင်လုပ်ခဲ့တယ်... ပြီးတော့ သုတေသနနဲ့ တီထွင်မှုတွေဘက်ကို ဘယ်တော့မှ ထပ်မလှည့်ခဲ့တော့ဘူး"
***