တယ်သီတီးစ် မျက်နှာကို အပြစ်ကင်းတဲ့ ပုံစံ လုပ်ပြီး လေးလေးနက်နက် ပြန်ပြောတယ်။
"ကျွန်တော် ထွက်မပြေးချင်ပါဘူး။ ရေတပ်သားတွေက မတိုက်ချင်ကြတာ။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော် ပဲ့ကို လှည့်လိုက်ရင်တောင် သူတို့က လှော်မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။ ဒါဆို ဒီသင်္ဘောက သီအိုနီယာ တွေရဲ့ တိုက်ရာပါပစ္စည်း ဖြစ်သွားရုံပဲ ရှိမှာ!"
"အမြင်မတိုနဲ့! ပဲ့ကို လှည့်ပြီး သီအိုနီယာ ကို အစွမ်းကုန် တိုက်! မဟုတ်ရင် ဆီရာကျု ပျက်စီးသွားလိမ့်မယ်!"
ကပ္ပတိန် နာကြည်းစွာ အော်လိုက်တယ်။
"အဲဒါ ပိုကောင်းတာပေါ့! ဆီရာကျု သာ ရှုံးရင် ငါတို့ မက်ဂနာ ဂရိ ကို သွားတိုက်စရာ မလိုတော့ဘူး။ စစ်ဆင်ရေး အခွန် ပေးစရာ မလိုတော့ဘူး!"
နောက်က အသံထွက်လာတယ်။
ကပ္ပတိန် လှည့်ကြည့်လိုက်တော့ ရေတပ်သား ခေါင်းဆောင် ဖြစ်နေတယ်။ လက်ညှိုးထိုးပြီး ဒေါသတကြီး ခြိမ်းခြောက်လိုက်တယ်။
"မင်း... မင်း ဘယ်လို လုပ်ရဲတာလဲ! အရှင် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ရဲ့ အပြစ်ပေးတာကို မကြောက်ဘူးလား!"
ရေတပ်သား ခေါင်းဆောင် ပြုံးလိုက်တယ်။
"ကြောက်တာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ ရေတပ် ရှုံးနိမ့်သွားရင်... ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ပြန်လာနိုင်ဦးမလား!"
ကပ္ပတိန် စကား ဆွံ့အသွားတယ်။
တယ်သီတီးစ် သက်ပြင်းချလိုက်တယ်။
သင်္ဘော တစ်စီး ထွက်ပြေးတာက ကွင်းဆက် တုံ့ပြန်မှုတွေ ဖြစ်စေတယ်။ သီအိုနီယာ တွေရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ တိုက်ခိုက်မှုအောက်မှာ ဆီရာကျု စစ်သင်္ဘောတွေ တစ်စီးပြီး တစ်စီး လိုက်လုပ်ကြတယ်။ နောက်ဆုံးတော့ ဆီရာကျု ပူးပေါင်း ရေတပ်ကြီး တစ်ခုလုံး ဆုတ်ခွာသွားရတယ်။
"အရှင် ဆက်ကလီးယန်း (Seclian)!!"
"ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ် ဆက်ကလီးယန်း!!"
. . . . . . . . . . . . .
သီအိုနီယာ သင်္ဘော အများအပြား အဓိက သင်္ဘောကြီး နစ်မြုပ်သွားတဲ့ နေရာ၊ ရေတပ်သားတွေ ပေါလောပေါ်နေတဲ့ နေရာဆီ အပြေးအလွှား ရောက်လာကြတယ်။
"အရှင် ဆက်ကလီးယန်း ဒီမှာ!"
ရေထဲက လူတစ်ယောက် လက်ပြပြီး အော်ပြောလိုက်တယ်။
ဆက်ကလီးယန်း ပျဉ်ပြား တစ်ချပ်ပေါ် မှောက်နေတယ်။ မလှုပ်မယှက်ဘူး။ ပခုံးမှာ ရန်သူ့ သင်္ဘောပေါ်က လေးသမား ပစ်လိုက်တဲ့ မြှားတစ်စင်း စိုက်နေပြီး သွေးတွေ ထွက်နေတယ်။
ရေတပ်သားတွေ သူ့ကို သင်္ဘောပေါ် ဂရုတစိုက် တင်ပေးကြတယ်။
ဒဏ်ရာကို အကြမ်းဖျင်း ကုသပေးပြီးနောက်၊ ဆက်ကလီးယန်း နာကျင်မှုကြောင့် သတိရလာတယ်။ ပထမဆုံး မေးတဲ့ စကားက...
"...ငါတို့ နိုင်လား၊ ရှုံးလား..."
"ကျွန်တော်တို့ နိုင်ပါတယ် အရှင်!"
"...ကောင်းလိုက်တာ..."
ဆက်ကလီးယန်း စိတ်အေးသွားတယ်။ အားနည်းစွာ ပြောလိုက်တယ်။
"...ဖရန်ဂေါ့စ် (Phrangos) ကို... ရေတပ်ကို ယာယီ ကွပ်ကဲခိုင်းလိုက်... စစ်မြေပြင် ရှင်းလင်းပြီးရင်... ငါတို့ လူတွေကို ကယ်ပြီးရင်... ရက်ဂျီယမ် (Rhegium) ကို ချက်ချင်း ပြန်ကြ..."
ပြောပြီးတာနဲ့ နှစ်နှစ်ခြိုက်ခြိုက် အိပ်ပျော်သွားတယ်။
နက်ဆော့စ် (Naxos) ပင်လယ်ပြင် တိုက်ပွဲ (နက်ဆော့စ် ပျက်စီးသွားပေမယ့် ဒီပင်လယ်အော်ကို နက်ဆော့စ် ပင်လယ်အော် လို့ ခေါ်ကြတုန်းပဲ) မှာ သီအိုနီယာ ဘက်က စစ်သင်္ဘော ၁၅ စီး နစ်မြုပ်ပြီး၊ ဆီရာကျု ဘက်က ၁၈ စီး နဲ့ တခြား သင်္ဘော ၄ စီး နစ်မြုပ်ခဲ့တယ်။ ဆုံးရှုံးမှု သိပ်မကွာပေမယ့်၊ သီအိုနီယာ ရေတပ်ကို အနိုင်တိုက်၊ စစ္စလီ (Sicily) ရေပိုင်နက်ကို စိုးမိုးပြီး မီဂါလော့စ် (Megalos) က သီအိုနီယာ တပ်မတော်ကို အပြီးတိုင် ဝိုင်းထားမယ့် ဆီရာကျု ရဲ့ မဟာဗျူဟာကြီး ကျရှုံးသွားတယ်။
ပိုဆိုးတာက ကိုးဗပ်စ် (Corvus) မပါတဲ့ သီအိုနီယာ ရေတပ်က အင်အား အသာစီး ရှိတဲ့ ဆီရာကျု ရေတပ်ကို အနိုင်တိုက်လိုက်နိုင်တာပဲ။ ဒါက သီအိုနီယာ ရေတပ်သားတွေကို စိတ်ဓာတ် အရမ်း တက်ကြွစေပြီး၊ ဆီရာကျု ရေတပ်သားတွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်ကို အကြီးအကျယ် ထိခိုက်စေခဲ့တယ်။
ကုန်းပေါ်မှာ ရှိတဲ့ မားစီးယပ်စ် (Macias) က ၅ နှစ် အတွင်း အင်အား အသာစီး ရှိတဲ့ ဆီရာကျု ရေတပ် ဒုတိယ အကြိမ် ရှုံးနိမ့်တာ မြင်ရလိမ့်မယ်လို့ မထင်ထားခဲ့ဘူး။ ဆီရာကျု ရေတပ်ရဲ့ ညံ့ဖျင်းမှုကို စကားမပြောနိုင်လောက်အောင် ဖြစ်သွားပြီး သီအိုနီယာ တပ်မတော်ကို ပိုသတိထားလာတယ်။ မီဂါလော့စ် ကို ဆက်လက် ဗုံးမိုးရွာဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်တယ်။ မနက်ဖြန် စစ်ကူ ရောက်မှ အကုန် တိုက်မယ်။
ဆီရာကျု ဘယ်လစ်စတာ (Ballista) တွေ ရှေ့တိုးလာတော့၊ ပထမ လီဂျင်တပ်မ က သူတို့ ဘယ်လစ်စတာ ၆ ခု နဲ့ ပြန်ပစ်တယ်။ ဒါပေမဲ့ သဲထဲ ရေသွန်သလိုပါပဲ။ ကျောက်တုံး မြို့ရိုး အကာအကွယ် မရှိဘဲ ဆီရာကျု ဘယ်လစ်စတာ ၁၀၀ ရဲ့ ဗုံးမိုးရွာတာ ခံရတော့ ရေစီးသန်သန်ထဲ ကျောက်ခဲ ပစ်ထည့်သလို ပျောက်ချင်းမလှ ပျောက်သွားတယ်။
ဆီရာကျု တပ်မတော်က ဘယ်လစ်စတာ တွေကို အယ်လ်ကန်တာရာ (Alcantara) မြစ် အထိ တွန်းပို့လာတယ်။ မီဂါလော့စ် တည်တာ မကြာသေးပေမယ့် စီကူရီ (Sikuri) မြို့ထက် ပိုကြီးတယ်။ အယ်လ်ကန်တာရာ မြစ်နဲ့ ကမ်းပါးတွေ ရှိနေတော့၊ ဆီရာကျု ဘယ်လစ်စတာတွေ ၅ ကီလိုဂရမ် ကျောက်တုံးတွေ သုံးပြီး အဝေးဆုံး ပစ်ရင်တောင် မီဂါလော့စ် ရဲ့ တစ်ဝက်လောက်ကိုပဲ ထိနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် အန်တိုနီးယော့စ် (Antonios) က ပထမ လီဂျင်တပ်မ နဲ့ ပြည်နှင်ဒဏ်သင့်သူတွေကို မီဂါလော့စ် မြောက်ဘက်ပိုင်းဆီ ဆုတ်ခွာခိုင်းလိုက်တယ်။ ဘယ်လစ်စတာ ပစ်ကွင်းက လွတ်ပြီး အင်အား ချွေတာဖို့ပေါ့။ တစ်ချိန်တည်းမှာ အင်ဂျင်နီယာ တပ်ဖွဲ့ကို ပျက်စီးသွားတဲ့ အိမ်တွေက အုတ်ခဲတွေ၊ မြေကြီးတွေနဲ့ မြို့တောင်ဘက်ကို ကာကွယ်ဖို့ မြေရိုး အရေးပေါ် တည်ဆောက်ခိုင်းတယ်။
မားစီးယပ်စ် က ဘယ်လစ်စတာ ပစ်ကွင်း အကန့်အသတ် ရှိတာ၊ မီဂါလော့စ် ကို လုံးဝ မဖျက်ဆီးနိုင်တာ သိတော့၊ ကျောက်တုံးတွေ အစား မီးအိုးတွေ ပစ်ထည့်ဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်တယ်။ မြို့ကို မီးရှို့၊ ရန်သူ့ အင်အားကို ချိနဲ့စေ၊ စိတ်ဓာတ်ကျပြီး မြို့ထဲက ထွက်ပြေးအောင် လုပ်မယ်။ ဒါဆို ဆီရာကျု တပ်မတော် တိုက်ရ လွယ်ကူသွားမယ်။
ကံကောင်းတာက ပထမ လီဂျင်တပ်မ တပ်သားတွေနဲ့ ပြည်နှင်ဒဏ်သင့်သူတွေက မြေရိုး ဆောက်ဖို့ မြေတူးရင်း အရှေ့ကနေ အနောက်ကို ကတုတ်မြောင်း တူးထားလိုက်တာ။ ဒါက မီးမကူးအောင် တားဆီးပေးပြီး မြောက်ဘက်က လူနေရပ်ကွက်တွေကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ခဲ့တယ်။
တစ်နေ့လုံး ဆီရာကျု ဘယ်လစ်စတာ တပ်ဖွဲ့တွေက မီဂါလော့စ် ကို ကျောက်တုံးတွေ၊ လှံတိုတွေ၊ မီးအိုးတွေနဲ့ အဆက်မပြတ် ပစ်ခတ်တယ်။ ဘယ်လစ်စတာ ထက်ဝက်နီးပါး ပျက်စီးသွားပေမယ့်၊ မီဂါလော့စ် ထက်ဝက်က အပျက်အစီးပုံ ဖြစ်သွားတယ်။ ဒါပေမဲ့ ညဉ့်နက်တဲ့ အထိ လောင်ကျွမ်းနေတဲ့ မီးကြောင့် ပထမ လီဂျင်တပ်မ ကင်းသမားတွေ ရန်သူ့ လှုပ်ရှားမှုကို မြင်ရပြီး ခိုးတိုက်တာကို ကာကွယ်နိုင်ခဲ့တယ်။
ဒါပေမဲ့ ပြည်နှင်ဒဏ်သင့်သူ ၁၀,၀၀၀ နဲ့ သူတို့ မိသားစုတွေက တစ်နေ့လုံး ကြားနေရတဲ့ ပေါက်ကွဲသံတွေ၊ မီးတောက်တွေကြောင့် ရုပ်ပိုင်း၊ စိတ်ပိုင်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေပြီ။ ပထမ လီဂျင်တပ်မ တပ်သားတွေလည်း အတူတူပဲ။ အသေအပျောက် နည်းပေမယ့်၊ ဒီလို အဝေးကနေ တိုက်ခိုက်ခံရတာက ရဲရင့်တဲ့ တပ်သားတွေကို အားကိုးရာမဲ့ ဖြစ်စေပြီး မနက်ဖြန် တိုက်ပွဲ အတွက် စိုးရိမ်မှု တိုးစေတယ်။
ဒီနေ့ ဗုံးမိုးရွာတာမှာ အဆိုးရွားဆုံးကတော့ ဖမ်းမိထားပြီး ပြန်မလွှတ်ရသေးတဲ့ စီကူရီ လူငယ်၊ လူလတ်ပိုင်း ရာပေါင်းများစွာပဲ။ ဘယ်လစ်စတာ တွေကို ခုခံနေရလို့ ဘယ်သူမှ သုံ့ပန်းတွေကို ဂရုမစိုက်နိုင်တော့ဘဲ မီးလောင်ပြီး အရှင်လတ်လတ် သေဆုံးသွားကြတယ်။
နောက်တစ်နေ့ မိုးသောက်ချိန်မှာ... စတုတ္ထ လီဂျင်တပ်မ က တပ်စိတ် တစ်ခု စကိုင်လက်တီယမ် အပြင်ဘက်က သီအိုနီယာ စခန်း သစ်သား မြို့ရိုးပေါ်မှာ ကင်းလှည့်နေတယ်။
နွေဦးပေါက်ချိန်မို့ အီတလီ တောင်ပိုင်း ဒေသမှာ မြူတွေ ထူထပ်လေ့ရှိတယ်။ အပူ အအေး မျှတပြီး မိုးစရွာနေပြီမို့ မနက်ခင်း နှောင်းပိုင်း အထိ မြူမကွဲတတ်ဘူး။
ဒီလို ရာသီဥတုမှာ တပ်သားတွေ အပျင်းမထူဘဲ ပိုသတိရှိကြတယ်။
တပ်စိတ်မှူး အက်ပီယန်က သူ့လူတွေကို စခန်း အပြင်ဘက်က လှုပ်ရှားမှုတွေကို အာရုံစိုက် နားထောင်ဖို့ ထပ်ခါထပ်ခါ သတိပေးတယ်။ ဆီရာကျု မက်ဂနာ ဂရိ ကို မကျူးကျော်ခင်က အက်ပီယန် က သာမန် တပ်သားလေး တစ်ယောက်ပါ။ ကရိုတွန် တိုက်ပွဲမှာ တပ်စိတ်မှူး ဒဏ်ရာရသွားလို့ ရဲဘော်တွေက သူ့ကို ရွေးချယ် တင်မြှောက်ခဲ့တာ။ သီအိုနီယာ တပ်မတော်မှာ ဒီလို ဥပမာတွေ အများကြီး ရှိတယ်။ စစ်ပွဲက အသက်ပေါင်းများစွာကို ယူသွားပေမယ့် စစ်သည်စစ်စစ်တွေကို ပေါ်ထွက်လာစေတယ်။
ရုတ်တရက် တပ်သား တစ်ယောက် ပြောလိုက်တယ်။
"ခေါင်းဆောင်... အပြင်မှာ အသံကြားသလိုပဲ!"
အက်ပီယန် အံ့သြသွားပြီး တပ်သားတွေကို တိတ်တိတ်နေဖို့ လက်ပြလိုက်တယ်။ တံတိုင်းကို ကိုင်ပြီး အပြင်ဘက်ကို သေချာ နားစွင့်လိုက်တယ်။
တခြား တပ်သားတွေလည်း လိုက်လုပ်ကြတယ်။
ရှေ့မှာ အသံတိုးတိုး ကြားရပေမယ့် မြူထူလွန်းလို့ သေချာ မကြားရဘူး။ မသေချာဘူး။
'အချက်ပေး ခရာ မှုတ်မလား၊ မမှုတ်ဘူးလား'
တပ်သားတွေ သူ့ကို ဝိုင်းကြည့်နေတော့ အက်ပီယန် နည်းနည်း စိတ်လှုပ်ရှားလာတယ်။ သူ သတိပေးလိုက်တာနဲ့ သီအိုနီယာ စခန်း တစ်ခုလုံးက တပ်သား သောင်းချီ မနက်စောစော အေးအေးဆေးဆေး အိပ်ရာထ၊ သံချပ်ကာ ဝတ်၊ လက်နက် ကိုင်ပြီး သက်ဆိုင်ရာ နေရာတွေဆီ အမြန် ပြေးလာကြရမှာ။ ပုံမှန် အချိန်ဆို ကိစ္စ မရှိပေမယ့်၊ ဒီလို မြူထူနေတဲ့ နေ့မျိုးမှာ အရေးပေါ် ပြင်ဆင်တာက ရှုပ်ထွေးမှုတွေ ဖြစ်စေမှာ သေချာတယ်။ တကယ်လို့ ရန်သူ မလာဘူး ဆိုရင်... သူ့တပ်စိတ် ခံရမယ့် တာဝန်ကို တွေးကြည့်လို့ ရတယ်။
အက်ပီယန် တံတွေး မျိုချလိုက်ပြီး ပြောလိုက်တယ်။
"ကင်းမျှော်စင်ပေါ်က လေးသမားတွေကို အကြောင်းကြားပြီး ရှေ့ကို မြှားပစ်ခိုင်းလိုက်။ ကျန်တဲ့ သူတွေက အပြင်ဘက်က လှုပ်ရှားမှုကို သေချာ နားထောင်!"
အမိန့် အမြန် အကောင်အထည် ဖော်ကြတယ်။
အက်ပီယန် နောက်လှည့်ပြီး ကင်းမျှော်စင်ပေါ်က လေးသမားတွေကို ကြည့်လိုက်တယ်။ လေးသမားတွေ မြှားပစ်လိုက်ပြီး မကြာခင်မှာပဲ မြူထုကြီးက မြှားတွေကို မျိုချလိုက်တယ်။
အက်ပီယန် သေချာ နားထောင်ပေမယ့် စခန်း အပြင်ဘက်မှာ ဘာထူးခြားမှုမှ မရှိဘူး။ စိတ်သက်သာရာ ရသွားပေမယ့် ရင်ထဲမှာ နည်းနည်း ဟာတာတာ ဖြစ်သွားတယ်။
ဒါပေမဲ့ ရုတ်တရက်... စူးရှတဲ့ အော်သံ တစ်ခု မြူထုကို ဖောက်ထွက်လာတယ်။ ပြီးတော့ နောက်ထပ် အော်သံတွေ...
"ခေါင်းဆောင်! ရန်သူ!"
မလှမ်းမကမ်းက တပ်သားတွေ အော်ပြောလိုက်တယ်။
အက်ပီယန် ချက်ချင်း စိတ်လှုပ်ရှားပြီး တက်ကြွသွားတယ်။
"စခန်းကို ချက်ချင်း အကြောင်းကြား!"
မြင့်မားတဲ့ ခရာသံ သီအိုနီယာ စခန်း တစ်ခုလုံး ပျံ့နှံ့သွားတော့ တိတ်ဆိတ်နေတဲ့ စခန်း ရုတ်တရက် သက်ဝင်လှုပ်ရှားလာတယ်။
ဆူညံသံတွေက ဒါးဗို့စ် ကို နိုးသွားစေတယ်။ ထထချင်း ဟန်နီပိုလစ် အပြေးဝင်လာပြီး ပြောတယ်။
"ဘုရင်မင်းမြတ်... ဆီရာကျုတွေ စခန်းကို တိုက်နေပါပြီ!"
သတင်းကြားတော့ ဒါးဗို့စ် အေးအေးဆေးဆေးပဲ ကိုယ်ပေါ်က သားရေ ဝတ်ရုံကို ဖယ်လိုက်တယ်။ အစေခံက အဝတ်အစားနဲ့ သံချပ်ကာ ယူလာပေးတယ်။ အဝတ်လဲရင်း ဒါးဗို့စ် ပြောလိုက်တယ်။
"ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် နောက်ဆုံးတော့ ထွက်လာပြီပေါ့! ရန်သူ ဘယ်လောက် လာလဲ"
"အပြင်မှာ မြူတွေ ထူလွန်းလို့ ရန်သူ ဘယ်လောက် ထွက်လာလဲ မသိရပါဘူး"
"အော်... မြူတဲ့လား! ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အချိန်ကောင်း ရွေးတတ်တာပဲ"
အစေခံ အကူအညီနဲ့ ဒါးဗို့စ် သံချပ်ကာ အထူကြီး ဝတ်လိုက်ပြီး လက်နဲ့ ပုတ်ကြည့်လိုက်တယ်။ အနေတော် ဖြစ်နေတာ ခံစားမိတော့ ဆက်မေးလိုက်တယ်။
"ဘယ်၊ ညာ စခန်းတွေ အခြေအနေ ဘယ်လိုလဲ"
"အခုထိ သတင်း မလာသေးပါဘူး။ ဖြစ်နိုင်တာက-"
ဟန်နီပိုလစ် ခန့်မှန်း ပြောလိုက်တယ်။
"ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် က အင်အား အကုန်သုံးပြီး ဘုရင်မင်းမြတ် ရှိတဲ့ အလယ်စခန်းကို တိုက်နေတာ ဖြစ်နိုင်မလား"
ဒါးဗို့စ် ပြုံးလိုက်တယ်။
"ခန့်မှန်းတာ ကောင်းတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကောက်ချက် မချနဲ့ဦး။ ငါတို့ ကြိုတင် စီစဉ်ထားတဲ့ အတိုင်း စခန်းကို ကာကွယ်ပြီး ရန်သူ့ လှုပ်ရှားမှုကို အေးအေးဆေးဆေး စောင့်ကြည့်ရုံပဲ"
"အမင်တပ်စ် (Amintas)၊ မာတိုနစ် (Matonis) စတဲ့ အရာရှိတွေကို ခေါ်လိုက်ရမလား? ဘုရင်မင်းမြတ် အမိန့် ပေးလို့ ရအောင်လေ!"
ဟန်နီပိုလစ် ထပ်မေးလိုက်တယ်။
အပိုင်း (၅၄၅) ပြီးဆုံး
***