ထက်မြက်သော အစွယ်များက သူ၏ ခေါင်းနားသို့ တဖြည်းဖြည်း နီးကပ်လာသည်ကို မြင်လိုက်ရချိန်၌ ချားလ်စ်သည် အားကိုးရာမဲ့စွာဖြင့် သူကိုင်ထားသော အဝတ်ထုပ်ကို အားကုန် လွှဲယမ်းလိုက်လေသည်။ ထိုသို့ လွှဲလိုက်သော အရှိန်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် တုံ့ပြန်မှုက သူ့ကို အန္တရာယ်ကြားမှ လွင့်ထွက်သွားစေခဲ့၏။
သို့သော် ထိုအရှိန်ကြောင့်ပင် သတ္တဝါကြီး၏ အစွယ်များက အဝတ်ထုပ်ကို ကိုက်မိသွားပေသည်။
အဝတ်ထုပ်မှာ စုတ်ပြတ်သွားပြီး အတွင်းရှိ ရတနာများစွာမှာ တစီစီ အသံများနှင့်အတူ ကြမ်းပြင်ပေါ်သို့ ပြန့်ကျဲသွားတော့သည်။
ပြန့်ကျဲသွားသော ပစ္စည်းများထဲမှ ရှေးဟောင်း ဆီမီးအိမ်လေးမှာ အနည်းငယ် တုန်ခါသွားပြီးနောက် ရုတ်တရက် တောက်ပသော အလင်းတန်းများ ထွက်ပေါ်လာကာ စင်္ကြံလမ်းတစ်ခုလုံးကို နေ့ခင်းဘက်ကဲ့သို့ လင်းထိန်သွားစေ၏။
ပျံတတ်သော ကျိုင်းကောင်ကြီးများမှာ ထိုရုတ်တရက် ထွက်ပေါ်လာသော အလင်းရောင်ကြောင့် လန့်ဖျပ်သွားပုံရပြီး လျှပ်စစ်ရှော့ခ် ဖြစ်သကဲ့သို့ တုန်တုန်ယင်ယင် ဖြစ်သွားကြလေသည်။
ဤသည်မှာ ထွက်ပြေးရန် အကောင်းဆုံး အခွင့်အရေးပင် ဖြစ်၏။ ချားလ်စ်သည် တွေဝေမနေဘဲ ကျန်ရှိနေသော ရတနာအချို့ကို ဆွဲယူကာ ထွက်ပေါက်ရှိရာသို့ အားကုန် ပြေးတော့သည်။
ချားလ်စ်သည် လူသားတစ်ဦး၏ အမြင့်ဆုံး အမြန်နှုန်းဖြင့် ငါးမိနစ်ခန့် ဆက်တိုက် ပြေးလွှားခဲ့၏။ ထိုသတ္တဝါများ သူ့နောက်သို့ လိုက်မလာတော့ကြောင်း သေချာမှသာ သူ အရှိန်သတ်လိုက်လေသည်။
သူသည် အမောတကော အသက်ရှူရင်း ကျန်ရှိသော ရတနာများကို ရေတွက်ကြည့်လိုက်ရာ စိတ်ပျက်သွားရ၏။ စုတ်ပြတ်နေသော အဝတ်စထဲ၌ ရတနာ လေးခုသာ ကျန်တော့ပေသည်။
“တောက်... အကောင်စုတ်တွေ။ ငါ့ကို စောင့်နေကြဦး။ ငါ ချမ်းသာလာတဲ့နေ့ကျရင် မင်းတို့ကို အစားအစာအဖြစ် ပြန်လုပ်ပစ်မယ်”
သူ့စိတ်ထဲက ဒေါသများကို အော်ဟစ်ထုတ်လိုက်ပြီးနောက် ချားလ်စ်သည် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ကြည့်လိုက်၏။ ယခင်နေရာမှာ ဆေးရုံနှင့် တူသော်လည်း ယခုနေရာမှာတော့ စစ်အခြေစိုက် စခန်းတစ်ခုနှင့် တူနေပေသည်။ နံရံများမှာ ဖြူဖွေးနေသော ကြွေပြားများ မဟုတ်တော့ဘဲ ထူထဲသော သံမဏိပြားများ ဖြစ်နေ၏။
ဤနေရာသို့ သူ တစ်ခါမှ မရောက်ဖူးသော်လည်း ထွက်ပြေးရင်းနှင့် ရောက်လာခြင်း ဖြစ်ပုံရသည်။
“ဟေး... ဘယ်သူရှိလဲ” ချားလ်စ်၏ အသံမှာ လေထဲ၌ ဟိန်းထွက်သွားလေသည်။
သူသည် နံရံကို အမှီပြုကာ သတိဖြင့် ရှေ့သို့ ဆက်လျှောက်ခဲ့၏။ မကြာမီမှာပင် ငါးမီတာခန့် မြင့်သော စက်ဝိုင်းပုံ သံတံခါးကြီး တစ်ခုကို တွေ့လိုက်ရသည်။
တံခါးမှာ အလွန်ထူသော်လည်း အလယ်၌ အက်ကြောင်းကြီး တစ်ခု ရှိနေသဖြင့် ပျက်စီးနေသည်မှာ သိသာလှ၏။
ချားလ်စ်သည် ထိုအက်ကြောင်းကြားမှ ခေါင်းပြူကာ အထဲသို့ ချောင်းကြည့်လိုက်ရာ ကျယ်ပြောလှသော နေရာလွတ်ကြီးကို မြင်လိုက်ရပေသည်။
ရုတ်တရက် အထဲမှ ချောင်းဆိုးသံတစ်ခု ထွက်ပေါ်လာသဖြင့် ချားလ်စ် လန့်သွားလေသည်။
ဘာလဲ... ဒီထဲမှာ လူရှိနေတာလား။ ချားလ်စ် မိမိဘာသာ ရေရွတ်လိုက်၏။
သူသည် နောက်သို့ တစ်ချက်လှည့်ကြည့်ပြီး အက်ကြောင်းကြားမှတစ်ဆင့် အတွင်းဘက်သို့ ဝင်ခဲ့လေသည်။
အတွင်းသို့ ရောက်လိုက်သည်နှင့် မြင်တွေ့ရသော မြင်ကွင်းကြောင့် သူ မှင်တက်သွား၏။ ၎င်းမှာ ဗုံးခိုကျင်းနှင့် တူသော ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းကြီး ဖြစ်ပြီး မီတာ တစ်ရာခြားတိုင်း၌ သံတံခါးများ ရှိနေပေသည်။
အနီးဆုံး တံခါးမှာ ပတ္တာများ ပြုတ်ထွက်နေပြီး မျက်နှာကြက်၌ တွယ်ကပ်နေ၏။
အဟွတ် အဟွတ်...
ချောင်းဆိုးသံမှာ အဝေးမှ ထွက်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ ၎င်းမှာ သက်ကြီးရွယ်အို တစ်ဦး၏ ချောင်းဆိုးသံနှင့် အလွန်တူလှ၏။
ချားလ်စ်သည် ခြေလှမ်းကို လျှော့ကာ အသံလာရာသို့ သတိဖြင့် ချဉ်းကပ်သွားသည်။ မကြာမီမှာပင် ထိုအသံ၏ အရင်းအမြစ်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် တွေ့လိုက်ရလေတော့သည်။
နံပါတ် ၄ တံခါး၏ အနောက်ဘက် အခန်းအလယ်၌ ရွံစရာကောင်းသော အရာများဖြင့် တည်ဆောက်ထားသည့် တံခါးတစ်ချပ် ရှိနေ၏။ ပျက်စီးနေသော အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ၊ သွေးခဲများ၊ မျက်လုံးများ၊ ခြေလက်များနှင့် ဦးနှောက် တစ်ပိုင်းတစ်စများဖြင့် ထိုတံခါးကို ပြုလုပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
တံခါးဘောင်အတွင်း၌ ခရမ်းရောင် အရည်များ စီးဆင်းနေပြီး ဘယ်ဘက် အောက်ခြေ၌ သွေးအလိမ်းလိမ်းနှင့် လူတစ်ဦး၏ ကိုယ်အထက်ပိုင်း မြှုပ်နေ၏။ ချောင်းဆိုးသံမှာ ထိုလူဆီမှ ထွက်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
ထိုလူက မျက်လုံးဖွင့်ကာ တံခါးဝ၌ ရပ်နေသော ချားလ်စ်ကို စိုက်ကြည့်လိုက်သည်။
“အာ... ၀၉၆။ နောက်ဆုံးတော့ မင်း အိမ်ရှင် အသစ် ရှာတွေ့သွားပြီပေါ့။ ငါ့သူငယ်ချင်း ဒီနေရာကို ရောက်ကတည်းက မင်းနဲ့ မတွေ့ရတာ ကြာပြီ လာပါဦး။ စကားပြောရအောင်”
‘သူက ငါ့ကို သိတာလား မဟုတ်ဘူး... ငါ့မျက်နှာပေါ်က မျက်နှာဖုံးကို သိနေတာပဲ’
ချားလ်စ်က အခန်းကို ကြည့်လိုက်ရာ နံရံ၌ ချိတ်ထားသော မှတ်တမ်းစာအုပ်ကို တွေ့လိုက်ရ၏။
စီမံကိန်း အမှတ် - ၁၀၆၈
“ဟားဟား... ဘယ်သူများလဲလို့ ကြည့်လိုက်တာ ၁၀၆၈ ကိုး မတွေ့ရတာ ကြာပြီနော်။ သူငယ်ချင်းဟောင်းကြီး ဟုတ်တယ်... ငါက ၀၉၆ ပါ”
ချားလ်စ်က သိသလိုလိုနှင့် ပြန်ပြောရင်း ထိုအသားတံခါးကြီးဆီသို့ ချဉ်းကပ်သွားလေသည်။
သွေးအလိမ်းလိမ်းနှင့် အလောင်းကြီးက ချားလ်စ်ကို အသေအချာ စစ်ဆေးပြီးနောက် ခေါင်းခါလိုက်၏။
“မဟုတ်ဘူး... မင်းက ၀၉၆ မဟုတ်သေးဘူး မင်းက မျက်နှာဖုံးနဲ့ တစ်သားတည်း မဖြစ်သေးဘူး”
သူ့ကို လှည့်စား၍ မရမှန်း သိသဖြင့် ချားလ်စ်က ဟန်ဆောင်ခြင်းကို ရပ်လိုက်ပြီး မေးလိုက်သည်။
“မင်း... ထွက်ပေါက် ဘယ်မှာလဲ သိလား”
“လှုပ်လို့မရတဲ့ အဖိုးကြီးတစ်ယောက်ကို လမ်းမေးနေတာလား။ ဒါက မဖြစ်နိုင်ဘူးလေ။ လူတွေက နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာတော့ အရူးတွေ ဖြစ်ကုန်ကြပြီလား”
နှစ်ပေါင်းများစွာ ဟုတ်လား။ ဒီအရာက ဒီမှာ ရှိနေတာ ကြာပြီပေါ့။ ဒါဆိုရင် သူ အပြင်လောကအကြောင်း သိနိုင်တာပဲ။
ခဏမျှ စဉ်းစားပြီးနောက် ချားလ်စ်က အပြင်လောကနှင့် ပတ်သက်သည့် အချက်အလက်များကို မေးမြန်းလိုက်လေသည်။
“အာ... နေမင်းကြီးလား သိတာပေါ့။ အဲဒါက ကောင်းကင်မှာ ရှိတဲ့အရာလေ အဲဒီ အနွေးဓာတ်ကို မခံစားရတာ ကြာပြီ။ မင်း ငါ့ကို အပြင်ထုတ်ပေးပြီး နေပူစာ လှုံခိုင်းနိုင်မလား”
ထိုသတင်းကြောင့် ချားလ်စ်မှာ ဝမ်းသာအားရဖြင့် မျောက်တစ်ကောင်ကဲ့သို့ ခုန်တက်သွား၏။ သူသည် အလောင်းကြီး၏ ခေါင်းကို ကိုင်ကာ စိတ်လှုပ်ရှားစွာ မေးလိုက်သည်။
“မင်း ဘယ်တုန်းက မြင်ခဲ့တာလဲ ဘယ်လောက်ကြာပြီလဲ”
“တောက်... ငါ့ခေါင်းကို မဆွဲနဲ့။ ငါ့မှာ အထိအတွေ့ အာရုံ ရှိသေးတယ်”
ချားလ်စ်သည် ခြေထောက်ရှိ ဓားနက်ကို ဆွဲထုတ်ကာ ထိုအရာ၏ မျက်နှာနား ကပ်လိုက်၏။ သူက ခက်ထန်သော လေသံဖြင့် ခြိမ်းခြောက်လိုက်သည်။
“စကားများမနေနဲ့ မြန်မြန်ပြော”
၁၀၆၈ ၏ မျက်နှာပေါ်၌ ဒေါသရိပ်များ ပေါ်လာလေသည်။
“ငါ့ကိုယ်နဲ့ ကပ်နေတဲ့ တံခါးလေ။ အဲဒီတံခါးကို ဖြတ်သွားရင် နေမင်းကြီးကို တွေ့ရလိမ့်မယ်”
“တံခါး ဟုတ်လား” ချားလ်စ် စိတ်ထဲ၌ သံသယတစ်ခု ပေါ်လာသဖြင့် နံရံရှိ မှတ်တမ်းစာအုပ်ကို ယူဖတ်လိုက်၏။
စက္ကန့်အနည်းငယ်အကြာတွင် ချားလ်စ်သည် ဒေါသတကြီးဖြင့် ထိုအလောင်းကြီးဆီသို့ ပြေးသွားကာ ဓားဖြင့် လည်ပင်းကို ရွယ်လိုက်လေသည်။
“မင်း ငါ့ကို လိမ်ရဲတယ်ပေါ့။ ဒီမှာ ရေးထားတာက ဒီတံခါးက တခြား ကမ္ဘာတွေကို သွားတဲ့ လမ်းတဲ့။ ဝင်သွားတဲ့သူ တစ်ယောက်မှ ပြန်မလာဘူးလို့ ရေးထားတယ်လေ”
၁၀၆၈ က နာကျင်စွာ အော်ဟစ်လိုက်ရာ အသားတံခါးကြီး တစ်ခုလုံးလည်း နာကျင်နေသကဲ့သို့ တွန့်လိမ်သွား၏။
“မင်းလို လူ့အညှိအဟောက်ကောင်။ ငါ မင်းကို ကျိန်စာတိုက်တယ်”
၁၀၆၈ က ဟန်ဆောင်မှုကို ရပ်ကာ ချားလ်စ်ကို ဆဲဆိုတော့သည်။
“စကားများမနေနဲ့။ တကယ် သိတာကို ပြော။ စကားထပ်များရင် မင်းခေါင်းကို ဖြတ်ပစ်မယ်”
ဓားဘေးကို ကြောက်သဖြင့် ၁၀၆၈ သည် နောက်ဆုံး၌ အလျှော့ပေးလိုက်ရ၏။
သူသည် စိတ်ပျက်လက်ပျက်ဖြင့် ပြောပြလေတော့သည်။
“အတိအကျတော့ မမှတ်မိတော့ဘူး ဒါပေမဲ့ နောက်ဆုံး နေမင်းကြီးကို မြင်ခဲ့တာက သူတို့ ငါ့ကို သင်္ဘောပေါ် တင်သွားတုန်းကပဲ။ အဲဒီ သင်္ဘောပေါ်မှာ ငါ အကြာကြီး နေခဲ့ရတယ်”
“ဟားဟားဟား” ချားလ်စ်သည် ရူးသွပ်စွာ ရယ်မောရင်း လေထဲ၌ လှည့်ပတ် ခုန်ပေါက်နေလေသည်။
“အပြင်လောကကနေ ဆင်းလာတဲ့သူတွေ ရှိတယ်ဆိုတာ ငါ သိသားပဲ သိသားပဲ... သူတို့ ဆင်းလာတဲ့ လမ်းရှိရင် ငါလည်း အဲဒီလမ်းကနေ ပြန်တက်လို့ ရမှာပေါ့”
သို့သော် ချားလ်စ်၏ ပျော်ရွှင်မှုမှာ ခဏသာ ခံလိုက်၏။ နံပါတ် ၄ တံခါး အပြင်ဘက်၌ ရင်းနှီးနေသော အနီရောင် အလင်းတန်းကို မြင်လိုက်ရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
“တောက်... အဲဒီကောင်တွေ ရောက်လာပြန်ပြီ”
ချားလ်စ်သည် ပုန်းစရာ နေရာ ရှာသော်လည်း ထိုအသားတံခါးကြီးမှလွဲ၍ ဘာမှမရှိပေ။
ချားလ်စ်၏ ဦးနှောက်က အလုပ်လုပ်သွားပြီး အကြံတစ်ခု ရလိုက်၏။ သူသည် အခန်းထောင့်သို့ ပြေးသွားကာ အိမ်မြှောင်တစ်ကောင်ကဲ့သို့ နံရံပေါ်သို့ အမြန်တက်ပြီး ဘယ်ဘက် အပေါ်ထောင့်၌ ကပ်နေလိုက်လေသည်။
ခန္ဓာကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်ကာ နံရံ၌ တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ကပ်ထားရင်း ချားလ်စ်သည် အခန်းထောင့်၌ ငြိမ်နေ၏။
သူ နေရာယူပြီးသည်နှင့် ပျံတတ်သော ကျိုင်းကောင် သုံးကောင် အခန်းထဲသို့ ဝင်လာကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ထဲမှ အနီရောင် အလင်းတန်းများ ထွက်ပေါ်နေပေသည်။
ကျိုင်းကောင်များမှာ ချားလ်စ်ကို သတိမပြုမိဘဲ ၁၀၆၈ ဆီသို့ တိုက်ရိုက်သွားကြ၏။ ၎င်းတို့သည် သေဆုံးပုပ်ပွနေသော ကြွက်များကို ပါးစပ်မှ ထွေးထုတ်ကာ အသားတံခါးကြီးထဲသို့ ကျွေးနေကြလေသည်။
‘သူတို့က... ၁၀၆၈ ကို အစာကျွေးနေတာလား ဘာလို့လဲ’
ချားလ်စ် ဇဝေဇဝါ ဖြစ်နေစဉ်မှာပင် ၁၀၆၈ က စကားပြန်ပြောလာ၏။ “ဒေါက်တာ တီနာ... ခင်ဗျားက အရင်အတိုင်း လှနေတုန်းပဲနော်”
‘သူ ဘယ်သူ့ကို ပြောနေတာလဲ’
ချားလ်စ် စိတ်ထဲ၌ သံသယ နောက်တစ်ခု ပေါ်လာပြန်သည်။
ထိုစဉ် ၁၀၆၈ က ခေါင်းကို လှည့်ကာ သူ့ကို ကြည့်လိုက်သည်ကို မြင်လိုက်ရ၏။ ၎င်း၏ ရုပ်ဆိုးလှသော မျက်နှာပေါ်၌ လှောင်ပြုံးတစ်ခု ပေါ်လာသဖြင့် ချားလ်စ် စိတ်မသက်မသာ ဖြစ်သွားပေသည်။
“ဒေါက်တာ တီနာ... ၀၉၆ လွတ်သွားပြီ။ သူက အခု အခန်းရဲ့ ဘယ်ဘက် အပေါ်ထောင့်မှာ ကပ်နေတယ်။ မြန်မြန် ဖမ်းလိုက်တော့”
***