ရက်အနည်းငယ် ကြာပြီးနောက်...။
ထိုသင်္ဘောသည်လည်း နောက်ဆုံးတွင် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းသို့ ဆိုက်ရောက်လာခဲ့လေသည်။ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ရှဲ့ဟွာအန်းသည် ဤပင်လယ်ပြင်မှာ အလွန်ပင် စည်ကားနေသည်ကို သတိပြုမိလိုက်၏။ နေရာတိုင်းတွင် ကြီးမားသော သင်္ဘောများဖြင့် ပြည့်နှက်နေလေသည်။
ကောင်းကင်ယံတွင်လည်း အရောင်အသွေးစုံလင်သော ပျံသန်းရေးလှေများ ပျံသန်းနေကြ၏။ ဤဆိပ်ကမ်းသည် အလွန်ပင် စည်ကားလှပြီး နေ့စဉ်နှင့်အမျှ ကျင့်ကြံသူ အမြောက်အမြားကို လက်ခံပေးနေရလေသည်။
ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းတွင် တည်နေရာရွှေ့ပြောင်းအစီအရင်များ ရှိနေသည်မှာ အမှန်ပင်ဖြစ်သော်လည်း ပြဿနာမှာ တည်နေရာရွှေ့ပြောင်းခက အလွန်ပင် ကြီးမားလှသဖြင့် ကျင့်ကြံသူများအတွက် ပထမဦးစားပေး မဟုတ်ချေ။ ကုန်ကျစရိတ်ကို သက်သာစေရန်အတွက် ခရီးတိုသွားလာရာတွင် ပျံသန်းရေးလှေများနှင့် သင်္ဘောများကိုသာ အများဆုံး အသုံးပြုကြလေသည်။
သို့သော် အလွန်ဝေးကွာသော နေရာများသို့ သွားရောက်မည်ဆိုပါက တည်နေရာရွှေ့ပြောင်းအစီအရင်ကိုသာ ရွေးချယ်ကြဆဲ ဖြစ်၏။
ဝှစ်... ဝှစ်... ဝှစ်...။
ရှဲ့ဟွာအန်းနှင့် လူအုပ်ကြီးမှာ ကမ်းကပ်လိုက်ကြပြီး ဆိပ်ကမ်းထဲသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ကြလေသည်။ သူတို့ မော့ကြည့်လိုက်သောအခါ မိုင်ထောင်ချီ ရှည်လျားပြီး ပေရာချီ မြင့်မားသော အလွန်ခန့်ညားထည်ဝါသည့် မြို့ရိုးကြီးကို မြင်တွေ့လိုက်ရ၏။ မြို့ရိုးတစ်လျှောက်တွင်လည်း သိပ်သည်းလှသော တားမြစ်အစီအရင်များကို တပ်ဆင်ထားလေသည်။
လက်နက်အပြည့်အစုံ တပ်ဆင်ထားသော ကျင့်ကြံသူအမြောက်အမြားမှာ မြို့ကို ဝန်းရံစောင့်ကြပ်နေကြပြီး တပ်ဖွဲ့အရှိန်အဝါများ ပျံ့နှံ့နေချေသည်။
“ဒီနေရာက ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းရဲ့ ရွှမ်ဝူမြို့ပဲ...”
“ဒီကျွန်းမှာ ပြင်ပလူတွေအတွက် ဖွင့်လှစ်ပေးထားတဲ့ မြို့တော်ကြီး လေးခုရှိတယ်...”
“အဲဒါတွေကတော့ ရွှမ်ဝူမြို့၊ ချင်းလုံမြို့၊ ကျူးချွဲမြို့နဲ့ ပိုင်ဟူမြို့တို့ပဲ... နေရာလေးခုမှာ အသီးသီး တည်ရှိနေကြတာ...”
“မြို့တစ်မြို့ချင်းစီက မိုင်သောင်းချီ ကျယ်ဝန်းပြီး ကျင့်ကြံသူလူဦးရေ အမြောက်အမြားကို လက်ခံနိုင်တယ်...”
“အခုအချိန်ထိ မြို့တစ်မြို့စီမှာ လူဦးရေ ဘီလီယံနဲ့ချီပြီး ရှိနေပြီလို့ သိရတယ်...”
အခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူတစ်ဦးက ရှင်းပြလိုက်လေသည်။
“မဖြစ်နိုင်တာ... ဘယ်လိုလုပ် လူတွေ ဒီလောက်အများကြီး ရှိနေရတာလဲ...”
ရှဲ့ဟွာအန်းနှင့် လူအုပ်ကြီးမှာ အံ့အားသင့်သွားကြပြီး မျက်လုံးများ ပြူးကျယ်သွားကြရလေသည်။ ရိုးရိုးသားသားဆိုရလျှင် ဤသည်မှာ အလွန်ကြီးမားသော နိုင်ငံတစ်ခုနှင့် တူညီနေပြီး၊ ယခုမူ မြို့တစ်မြို့တည်းကပင် ဤမျှအထိ ကြီးမားနေခြင်း ဖြစ်၏။ မြို့တစ်မြို့လျှင် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံနှင့် တူညီနေချေပြီ။
“ဒါက ချန်လန်ပင်လယ်ဒေသ အသီးသီးရဲ့ ကျွန်းတွေကနေ ပြောင်းရွှေ့လာကြတာလေ...”
“မင်းတို့လည်း သိတဲ့အတိုင်း ကမ္ဘာနှစ်ခု ပေါင်းစည်းမှု ဖြစ်ပေါ်လာကတည်းက ရှေးဟောင်းမိစ္ဆာကမ္ဘာဆီကနေ မိစ္ဆာသားရဲတွေ အမြောက်အမြား ရောက်လာခဲ့ကြတယ်...”
“အခု ချန်လန်ပင်လယ်ဒေသက အရမ်းကို မလုံခြုံတော့ဘူး... နည်းနည်းလေး ပေါ့ဆလိုက်တာနဲ့ မိစ္ဆာသားရဲတွေရဲ့ တိုက်ခိုက်မှုကို ခံရပြီး မျိုးပြုတ်သွားနိုင်တယ်...”
“ဒါကြောင့်လည်း ကျင့်ကြံသူ မိသားစုတွေက သူတို့၏ မူလအခြေစိုက်စခန်းတွေကို စွန့်ခွာပြီး ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းဆီကို စုပြုံပြောင်းရွှေ့လာကြတာပေါ့...”
“လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်တစ်ရာအတွင်းမှာ လူဦးရေ ဘယ်လောက်တောင် ပြောင်းရွှေ့လာသလဲဆိုတာ ခန့်မှန်းလို့တောင် မရဘူး... အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ လူဦးရေက ပိုပြီး များလာနေတာ...”
ထိုအခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူက သက်ပြင်းချလျက် ပြောလိုက်လေသည်။ အစောပိုင်းက ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းတွင် လူသူ အလွန်နည်းပါးခဲ့သော်လည်း ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်း တည်ထောင်ပြီးနောက်ပိုင်း ကျင့်ကြံသူအမြောက်အမြား ပြောင်းရွှေ့လာကြသဖြင့် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းမှာ အလွန်ပင် စည်ကားလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
“ဒီလောက်များတဲ့ ကျင့်ကြံသူတွေကို ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းက ဘယ်လိုလုပ် ကျွေးမွေးထားနိုင်တာလဲ...”
လူတစ်ယောက်က မနေနိုင်ဘဲ မေးလိုက်၏။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ကျင့်ကြံသူများအတွက် လိုအပ်သော အရင်းအမြစ်များမှာ အလွန်ပင် များပြားလှသောကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။ ဝိညာဉ်ဆန်၊ ဝိညာဉ်ငါး၊ ဝိညာဉ်အသား အစရှိသည်တို့မှာ နေ့စဉ်နှင့်အမျှ အမြောက်အမြား လိုအပ်လှသည်။
တခါတရံတွင် အခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူတစ်ဦးကို ကျွေးမွေးရန်ပင် မိသားစုတစ်ခုလုံးက ကြိုးစားကြရသည် မဟုတ်ပါလော။ ဤမျှများပြားသော ကျင့်ကြံသူများ၏ စားသုံးမှုကို မည်သို့ ဖြည့်ဆည်းပေးမည်နည်း။
“ဒါကတော့ အသေးအဖွဲပါ...”
“မင်းတို့ သိထားရမှာက ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်းဟာ နတ်ဘုရားအသွင်ပြောင်းအဆင့်ဂိုဏ်း ဖြစ်ပြီးတော့ မိုင်ပေါင်း ဘီလီယံနဲ့ချီတဲ့ ပင်လယ်ပြင်ကို ထိန်းချုပ်ထားတာလေ...”
“အဲဒီ ပင်လယ်ပြင်ထဲမှာ တတိယအဆင့်ကျွန်းတွေ၊ စတုတ္ထအဆင့်ကျွန်းတွေ ဘယ်လောက်တောင် ရှိမလဲဆိုတာ စဉ်းစားသာ ကြည့်တော့...”
“ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်းရဲ့ ကျင့်ကြံသူတွေက အဲဒီကျွန်းတွေကို သွားပြီး လယ်ယာတွေ ဖော်ထုတ်တယ်၊ ဝိညာဉ်ဆန်တွေ၊ ဝိညာဉ်ဆေးပင်တွေကို စိုက်ပျိုးကြတယ်...”
“အဲဒီ ကောက်ပဲသီးနှံတွေ ရင့်မှည့်လာတဲ့အခါ တည်နေရာရွှေ့ပြောင်းအစီအရင်ကနေတဆင့် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းဆီကို ပို့ဆောင်ကြတာပေါ့...”
“ဒါက ပင်လယ်ပြင်တစ်ခုလုံးရဲ့ အရင်းအမြစ်တွေကို စုစည်းပြီး ဒီပဉ္စမအဆင့်ကျွန်းဆီကို ဖြည့်ဆည်းပေးနေတာလို့ ပြောလို့ရတယ်...”
“တကယ်လို့ မင်းတို့ ဒီမှာ နေထိုင်မယ်ဆိုရင် ဝိညာဉ်ဆန်၊ ဆေးလုံးနဲ့ မိစ္ဆာသားရဲအသားတွေက အပြင်ထက် ငါးဆယ်ရာခိုင်နှုန်းလောက် ပိုပြီး ဈေးသက်သာတာကို တွေ့ရလိမ့်မယ်...”
ထိုအခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူက လေးနက်စွာ ပြောလိုက်လေသည်။
“မဖြစ်နိုင်တာ... ဘယ်လိုလုပ် ဒီလောက်အထိ ဈေးသက်သာရတာလဲ...”
တစ်ကိုယ်တော်ကျင့်ကြံသူများမှာ မှင်တက်သွားကြရလေသည်။ သူတို့သည် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းပေါ်တွင် ကုန်ဈေးနှုန်း အလွန်ကြီးလိမ့်မည်ဟု ထင်မှတ်ထားခဲ့သော်လည်း အမှန်တကယ်တွင် အပြင်ထက်ပင် ပို၍ ဈေးသက်သာနေချေသည်။
“ဒါက သဘာဝကျပါတယ်... ဘာလို့လဲဆိုတော့ အရေအတွက်က အရမ်းများနေလို့ပေါ့...”
“ပင်လယ်ပြင်အသီးသီးက ဝိညာဉ်ဆန်တွေက ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းမှာ လာပြီး စုစည်းနေကြတာလေ...”
“အရေအတွက်က များပြီး လိုအပ်ချက်က သိပ်မကြီးတဲ့အခါ တန်ဖိုးက ကျဆင်းသွားတာပေါ့...”
“ပြီးတော့ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းပေါ်မှာ အဆောင်ပညာရှင်၊ လက်နက်သွန်းလုပ်သူ၊ အစီအရင်ပညာရှင်နဲ့ ဆေးဖော်စပ်သူတွေကလည်း နေရာတိုင်းမှာ ရှိနေတာ...”
“သူတို့က အဆောင်တွေ၊ မှော်ရတနာတွေ၊ အစီအရင်ပြားတွေနဲ့ ဆေးလုံးတွေကို အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်နေကြတော့ ဈေးနှုန်းတွေက အများကြီး သက်သာသွားတော့တာပေါ့...”
“ကျင့်ကြံသူ အမြောက်အမြားက ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းမှာ ပစ္စည်းတွေ လာဝယ်ပြီး တခြားကျွန်းတွေကို ပြန်ရောင်းကြတယ်...”
“ဒါကြောင့်လည်း ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းက ချန်လန်ပင်လယ်ဒေသရဲ့ စစ်မှန်တဲ့ ဗဟိုချက် ဖြစ်လာတာပေါ့...”
“ဒါပေမဲ့ တကယ့်ရှားပါး အရင်းအမြစ်တွေဖြစ်တဲ့ အခြေတည်ဆေးလုံးတို့၊ ရွှေအမြုတေဆေးလုံးတို့ကျတော့ အခုထိ ဈေးကြီးတုန်းပဲ...”
ထိုအခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူက ရှင်းပြလိုက်လေသည်။
“ဒါဆိုရင် ဒီနေရာက ကျင့်ကြံသူတွေအတွက် နိဗ္ဗာန်ဘုံပဲပေါ့...”
တစ်ကိုယ်တော်ကျင့်ကြံသူ အများအပြား၏ မျက်လုံးများမှာ တောက်ပလာပြီး အလွန်ပင် စိတ်လှုပ်ရှားသွားကြလေတော့သည်။
“ဟားဟား... အိပ်မက် မက်မနေကြနဲ့ဦး...”
“ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းက ကုန်ဈေးနှုန်း သက်သာတာ မှန်ပေမဲ့ နေထိုင်စရိတ်ကတော့ အရမ်း မြင့်တယ်...”
“အထူးသဖြင့် အိမ်လခပေါ့... တခြားနေရာတွေထက် ဆယ်ဆမက ပိုပြီး ဈေးကြီးတယ်...”
“မင်းတို့ ဒီက အစားအစာတွေကို စားနိုင်ပေမဲ့ အိမ်ကိုတော့ ငှားနိုင်မှာ မဟုတ်ဘူး...”
“ပြီးတော့ မြို့ထဲမှာ အိမ်မငှားနိုင်တဲ့လူတွေကိုတော့ မြို့ပြင်ကို မောင်းထုတ်မှာပဲ...”
ထိုအခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူက လှောင်ပြုံးပြုံးလျက် ပြောလိုက်လေ၏။ သူသည်လည်း ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းတွင် နေထိုင်ချင်သော်လည်း အိမ်လခက အလွန်ကြီးလှသဖြင့် မတတ်နိုင်ချေ။ အကယ်၍ အိမ်လခသာ ပေးလိုက်မည်ဆိုပါက သူကျင့်ကြံရန်အတွက် အရင်းအမြစ် ဝယ်ယူနိုင်တော့မည် မဟုတ်ပေ။
“ဒါဆိုရင် ငါတို့ ဘယ်လိုလုပ်ကြမလဲ...”
လူအများအပြားမှာ မျက်နှာပျက်သွားကြတော့၏။ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်း၏ အိမ်လခက ဤမျှအထိ ကြီးမားလိမ့်မည်ဟု သူတို့ ထင်မှတ်မထားခဲ့ကြပေ။ ကျင့်ကြံသူများ ဖြစ်ကြသော်လည်း သူတို့အတွက် လွန်ကဲသော ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ဖြစ်နေချေပြီ။
“အဲဒါကတော့ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းမှာ မနေနိုင်ရင် အနီးနားက ကြယ်သုံးပွင့်ကျွန်းစုကို သွားလို့ ရတယ်...”
“အဲဒီ ကျွန်းစုမှာ ကျွန်းတွေ အများကြီး ရှိတာဆိုတော့ တစ်ကိုယ်တော်ကျင့်ကြံသူ အမြောက်အမြား နေထိုင်နိုင်တယ်...”
“ဝိညာဉ်သွေးကြောက နည်းနည်း ပါးပေမဲ့ ကျင့်ကြံဖို့အတွက်တော့ လုံလောက်ပါတယ်...”
“ပစ္စည်းတွေ ဝယ်ချင်ရင်တော့ ကြယ်သုံးပွင့်ကျွန်းစုကနေ သင်္ဘောစီးပြီး ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းကို လာဝယ်လို့ ရတာပဲ...”
“ငါတို့လို ဆင်းရဲတဲ့ တစ်ကိုယ်တော်ကျင့်ကြံသူတွေကတော့ ကြယ်သုံးပွင့်ကျွန်းစုမှာပဲ နေနိုင်တာပေါ့...”
“ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းက မြို့တော်ကြီး လေးမြို့မှာ နေနိုင်ဖို့ဆိုရင် အနည်းဆုံးတော့ အခြေတည်အဆင့်နဲ့ အထက် ရှိမှဖြစ်မယ်...”
“ပြီးတော့ ပိုက်ဆံမရှိတဲ့ အခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူတောင် နေဖို့ မလွယ်ဘူးလေ...”
ထိုအခြေတည်အဆင့် ကျင့်ကြံသူက မတတ်သာဘဲ ပြောလိုက်လေ၏။ ဤသည်မှာ ကျိုးစွေ့၏ ယခင်ကမ္ဘာမှ မြို့တော်ကြီးများနှင့် တူညီနေချေသည်။ သာမန်လူများမှာ မြို့လယ်ခေါင်တွင် မနေနိုင်ဘဲ မြို့ပြင်ဘက်တွင်သာ နေထိုင်ကြရခြင်းဖြင့် လူနေမှုစရိတ်ကို လျှော့ချကြရခြင်းပင် ဖြစ်၏။
သူသည်လည်း ကြယ်သုံးပွင့်ကျွန်းစုမှနေ၍ ပျံသန်းရေးလှေဖြင့် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းသို့ လာရောက်ခြင်း ဖြစ်ပေသည်။ တည်နေရာရွှေ့ပြောင်းအစီအရင်ကိုမူ သူ၏အိတ်ကပ်က ခံနိုင်ရည်မရှိသဖြင့် အသုံးမပြုဝံ့ချေ။
သို့သော် သူ ဤသို့ လာရောက်ခြင်းမှာ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းရှိ ဈေးသက်သာသော ပစ္စည်းများကို ဝယ်ယူရန် ဖြစ်၏။ ဤနေရာတွင် မနေထိုင်ရလျှင်ပင် ကိစ္စမရှိပေ။
“စမ်းကြည့်ကြတာပေါ့... ငါတို့က ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်းရဲ့ တပည့်အရွေးခံပွဲကို လာတာပဲလေ...”
“တကယ်လို့ အရွေးခံရရင် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းမှာ အလကား နေလို့ရမှာပဲ...”
“အရွေးမခံရမှပဲ ကြယ်သုံးပွင့်ကျွန်းစုကို သွားတာပေါ့...”
လူအုပ်ကြီးက ဆွေးနွေးနေကြတော့၏။
“ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်း... ငါ့ကို တပည့်အဖြစ် လက်ခံပါစေလို့ပဲ မျှော်လင့်ရတာပဲ...”
ရှရွှေအန်က လက်သီးကို တင်းတင်းဆုပ်လျက် အဝေးရှိ ခန့်ညားသော မြို့ကြီးနှင့် အဆုံးမဲ့သော ကျွန်းကြီးကို မျှော်လင့်တကြီး ကြည့်လိုက်လေ၏။
ရှရွှေအန်ကဲ့သို့သော ဇာတ်လမ်းမျိုးမှာ ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်းတွင် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ ဖြစ်ပေါ်နေလေသည်။ ကျင့်ကြံသူ အများအပြားမှာ ရွှမ်ဟွမ်ဂိုဏ်း၏ ကျော်ကြားမှုကို ကြားသိပြီး တပည့်အဖြစ် ဝင်ရောက်ရန် ကြိုးစားကြသော်လည်း အများစုမှာ ရှုံးနိမ့်ကာ ပြန်သွားကြရစမြဲ ဖြစ်၏။
ကံကြမ္မာကောင်းသူ အနည်းငယ်သာလျှင် ဂိုဏ်းဝင်ခွင့် ရရှိကြလေသည်။
သို့သော် သူတို့သည် စိတ်ပျက်လက်ပျက် ထွက်ခွာသွားခြင်း မရှိဘဲ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်း အနီးနားတွင် နေထိုင်ကာ အခွင့်အရေးကို စောင့်ဆိုင်းနေကြဆဲ ဖြစ်၏။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းသည် အပြင်လောကထက် ပိုမိုများပြားသော အခွင့်အလမ်းနှင့် ရတနာများကို ပေးစွမ်းနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ပေသည်။
ဥပမာအားဖြင့် ချီသန့်စင်ခြင်းအဆင့်မှ အခြေတည်အဆင့်သို့ တက်လှမ်းရန် ကူညီပေးသော အခြေတည်ဆေးလုံး၊ အခြေတည်အဆင့်မှ ရွှေအမြုတေအဆင့်သို့ တက်လှမ်းရန် ကူညီပေးသော ဆေးလုံးတို့မှာ ရွှမ်ဟွမ်ကျွန်းတွင် လွယ်ကူစွာ ဝယ်ယူနိုင်ပေသည်။ တခြားနေရာများတွင်မူ ပိုက်ဆံရှိလျှင်ပင် ဝယ်ယူရန် မလွယ်ကူလှချေ။
ဤအချက်ကပင် ကျင့်ကြံသူများကို ဆွဲဆောင်နေခြင်း ဖြစ်ပေ၏။ ပို၍ အရေးကြီးသည်မှာ ဤနေရာသည် အလွန်ပင် လုံခြုံမှု ရှိခြင်းပင်။ မည်သည့် ကျင့်ကြံသူမျှ ဤနေရာတွင် ရမ်းကားသတ်ဖြတ်ရန် မဝံ့ရဲကြချေ။
***