Book List

<h2 style="text-align:center">မြေထဲပင်လယ် အရှင်သခင်</h2> <h2 style="text-align:center">စာစဉ် (၅၉)</h2> <h2 style="text-align:center">​အပိုင်း (၅၈၁)</h2> <h2 style="text-align:center">ဇာတ်သိမ်းခန်း</h2> <h2 style="text-align:center">*</h2> <p> </p> <p> </p> <p> </p> <p> </p> <p> </p> <p>​"ဒိုင်ယွန်... ဒီရက်ပိုင်း သင်္ဘောပေါ်မှာ ကလေးတွေကို စုပြီး ကစားပေးလို့ ငါတို့အတွက် အလုပ်အများကြီး သက်သာသွားတယ်။ တော်တယ်!" လို့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ချီးကျူးလိုက်တယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်က ဘဝင်မြင့်တဲ့ပုံ မပြဘဲ ပြန်ဖြေတယ်။</p> <p>​"အလုပ်တွေမှာ မကူညီပေးနိုင်တော့ သခင်ကြီးကို ဒီနည်းနဲ့ပဲ ကူညီပေးနိုင်လို့ပါ"</p> <p>​"'ကိုယ်လုပ်နိုင်တာကို လုပ်တယ်' ဆိုတာ အရမ်းကောင်းတာပေါ့!"</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အသံကျယ်ကျယ်နဲ့ ချီးကျူးလိုက်ပြီး သူ့ယောက္ခမဘက်ကို လှည့်ကြည့်ကာ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​"နောက် အနှစ် ၂၀ လောက်ဆိုရင် ဒိုင်ယွန်က ဆီရာကျုရဲ့ အရေးပါတဲ့ အမတ်ကြီး တစ်ယောက် ဖြစ်လာလိမ့်မယ် လို့ ငါထင်တယ်!"</p> <p>​အမြဲတမ်း မျက်နှာထား တင်းတင်းနဲ့ နေတတ်တဲ့ ဟစ်ပါရီးနပ်စ်တောင် ပြုံးသွားတယ်။</p> <p>​'အရေးပါတဲ့ အမတ်ကြီး ဟုတ်လား?' ဖီလစ်တပ်စ်ကတော့ ဘယ်သူမှ မမြင်အောင် တိတ်တဆိတ် ပြုံးလိုက်တယ်။</p> <p>​"ရပ်လိုက်! အထဲဝင်ခွင့် မရှိဘူး!"</p> <p>​အပြင်ဘက်က အစောင့်ရဲ့ အော်သံကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ရင်ထဲ ထိတ်ခနဲ ဖြစ်သွားတယ်။ ဘယ်သူလဲ လို့ မေးမလို့ လုပ်တုန်း တံခါးအပြင်ဘက်ကနေ တိုက်ခိုက်သံတွေ ထွက်ပေါ်လာတယ်။</p> <p>​အဲဒီနောက် အခန်းထဲက လူတွေဟာ ဒေါသတကြီး အော်ဟစ်သံတွေနဲ့ နာကျင်စွာ အော်ဟစ်သံတွေကို ကြားလိုက်ရလို့ အားလုံးရဲ့ မျက်နှာတွေ အကြီးအကျယ် ပျက်ယွင်းသွားကြတယ်။</p> <p>​ဟစ်ပါရီးနပ်စ်က ကလေးနှစ်ယောက်ကို သူ့နောက်ကွယ်မှာ အမြန် ကွယ်ထားလိုက်တယ်။</p> <p>​"အခြေအနေ သွားကြည့်လိုက်ဦးမယ်" ဖီလစ်တပ်စ်က စိုးရိမ်တကြီး ပြောတယ်။</p> <p>​"မသွားနဲ့! မီဂါကော်လစ်နဲ့ သူ့ကြေးစားတွေ အချိန်မရွေး ရောက်လာနိုင်တယ်။ ဟွန်း... ငါ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ကို ခြောက်လှန့်ဖို့ ဆိုတာ မလွယ်ပါဘူး!"</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က တည်တည်ငြိမ်ငြိမ်ပဲ ရှိနေပေမယ့် သူ့မျက်နှာထားကတော့ ကြောက်စရာ ကောင်းနေတယ်။ ဒါပေမဲ့ ရင်ထဲမှာတော့ မုန်တိုင်းထနေတဲ့ ပင်လယ်ပြင်လိုပဲ၊ လာတိုက်ခိုက်သူက ဘယ်သူလဲ ဆိုတာ သူ အကြမ်းဖျင်း ခန့်မှန်းမိနေပြီ။</p> <p>​ဝုန်းခနဲ မြည်သံနဲ့ အတူ အခန်းတံခါးကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန်ဖွင့်လိုက်တော့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေး လန့်ပြီး အသံကျယ်ကြီးနဲ့ ငိုချလိုက်တယ်။</p> <p>​အနီရောင် ဝတ်ရုံရှည်တွေ ဝတ်ဆင်ထားပြီး ဆံပင်ရှည်၊ မုတ်ဆိတ်မွှေး ထူထူတွေနဲ့ စပါတာ စစ်သည်တော်တွေက သွေးတွေ ပေကျံနေတဲ့ ဒိုင်းတွေ၊ လှံတွေ ကိုင်ဆောင်ကာ အခန်းထဲကို ဝင်လာတာကို မြင်လိုက်ရတော့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်၊ ဖီလစ်တပ်စ်နဲ့ ဟစ်ပါရီးနပ်စ်တို့ မျက်နှာတွေ ဖြူလျော့သွားပြီး အလွန်အမင်း အံ့အားသင့်သွားကြတယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်နဲ့ ဖီလစ်တပ်စ်တို့က အံ့အားသင့်မှုတွေ ပြည့်နှက်နေတဲ့ မျက်နှာတွေနဲ့ အချင်းချင်း ကြည့်လိုက်မိကြတယ်။</p> <p>​အကွက်ဆင်သူ အခန်းထဲ ဝင်လာတာကို မြင်တော့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ဒေါသတကြီး အော်ဟစ်လိုက်တယ်။</p> <p>​"ဖီးဒီးယပ်စ်... ဒါ ဘာသဘောလဲ?!"</p> <p>​"ခင်ဗျား မြင်တဲ့အတိုင်းပဲ"</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်ရဲ့ မျက်လုံးတွေက အေးစက်သွားပြီး ရှေ့မှာရှိတဲ့ စပါတာ စစ်သည်တော်တွေက တိုက်ခိုက်ဖို့ အသင့်ပြင်လိုက်ကြရာ သူတို့ရဲ့ လှံဖျားတွေဆီကနေ အေးစက်တဲ့ အရောင်တွေ လက်ခနဲ တောက်ပသွားတယ်။</p> <p>​ဒီလို ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ မြင်ကွင်းမျိုးကို တစ်ခါမှ မမြင်ဖူးတဲ့ ရင့်ကျက်တဲ့ လူငယ်လေး ဒိုင်ယွန်က တုန်ရီနေပြီး သူ့အဖေရဲ့ လက်ကို တင်းကျပ်စွာ ဆုပ်ကိုင်ထားတယ်။</p> <p>​"ငါ... ငါ စပါတာကို မသွားဘူးလို့ ပြောပြီးပြီလေ။ မင်းတို့က တကယ်ပဲ... ငါ့ကို အတင်းအကျပ် ခေါ်သွားမလို့လား?!"</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖုံးကွယ်ရင်း အော်ဟစ်လိုက်တယ်။</p> <p>​"ခင်ဗျားကို စပါတာကို ခေါ်သွားမယ်လို့ ငါ မပြောခဲ့ပါဘူး"</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်ရဲ့ စကားကြောင့် လူသုံးယောက်လုံး ကြက်သီးမွေးညင်း ထသွားကြတယ်။</p> <p>​"ဖီးဒီးယပ်စ်... ငါတို့ကို စစ္စလီကနေ ငါတို့ သွားချင်တဲ့ နေရာကို ဘေးကင်းကင်း ပို့ပေးပါ့မယ်လို့ မင်း ဟရာကလီးစ် နာမည်နဲ့ ကတိပေးခဲ့တယ်လေ!" ဖီလစ်တပ်စ်က အမြန် သတိပေးလိုက်တယ်။ "စပါတာဆိုတာ ဂရိ မြို့ပြနိုင်ငံတွေရဲ့ အရှင်သခင်ပဲ! ပြီးတော့ မင်းရဲ့ သွေးထဲမှာ ဟရာကလီးစ်ရဲ့ သွေးတွေ စီးဆင်းနေတယ်! စပါတာဆိုတာ ဂရိတွေ အားလုံးအတွက် စံပြ ဖြစ်ခဲ့တာ! အခု မင်းက ကတိဖျက်နေတာလား!"</p> <p>​"ငါ ကတိမဖျက်ပါဘူး"</p> <p>​အကြံအောင်သွားလို့ ဖီးဒီးယပ်စ်က မာနကြီးစွာ ပြုံးလိုက်ရာ သူ့မျက်နှာ တစ်ခုလုံးက အနည်းငယ် ကြောက်စရာ ကောင်းနေတယ်။</p> <p>​"ခင်ဗျားတို့ကို စပါတာဆီ ဘေးကင်းကင်း ပို့ပေးဖို့ အာမခံတယ် လို့ပဲ ပြောခဲ့တာ။ ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျားတို့ ကိုယ်တိုင်က စပါတာကို သွားဖို့ ငြင်းဆန်ခဲ့တာ ဆိုတော့ အဲဒီကတိက ပျက်ပြယ်သွားတာ သဘာဝပဲလေ"</p> <p>​"မင်း... မင်းက ကြိုပြီးတော့ကို အကြံအစည် ရှိနေခဲ့တာပဲ"</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ရုတ်တရက် သဘောပေါက်သွားတယ်။</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်က မဲ့ပြုံး ပြုံးလိုက်တယ်။</p> <p>​"ခင်ဗျားကရော အစကတည်းက ငါ့ကို လှည့်စားဖို့ စီစဉ်ထားခဲ့တာ မဟုတ်ဘူးလား?!"</p> <p>​အစပိုင်းမှာ အံ့အားသင့်ပြီး ကြောက်လန့်သွားပေမယ့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က စိတ်ကို ပြန်လည် တည်ငြိမ်အောင် ထားပြီး မေးလိုက်တယ်။</p> <p>​"ငါ စပါတာကို မသွားချင်လို့ မင်းတို့ အကြီးအကဲကောင်စီရဲ့ ဆန္ဒကို ဆန့်ကျင်မိတယ် ဆိုရင်တောင်မှ... ငါ့ကို ဓားတွေ လှံတွေ သုံးပြီး ဖြေရှင်းရလောက်တဲ့ အထိတော့ မဟုတ်ပါဘူး! ဘာဖြစ်လို့လဲ?!"</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်က သူ့ကို ကြည့်လိုက်ပေမယ့် ချက်ချင်း မဖြေဘူး။ အဲဒီအစား နားလည်သွားတဲ့ ပုံစံနဲ့ ရယ်မောလိုက်တယ်။</p> <p>​"ကြေးစားတွေ လာကယ်မှာကို မျှော်လင့်ပြီး အချိန်ဆွဲနေမှန်း ငါသိပါတယ်"</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်ရဲ့ တည်ငြိမ်မှုကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် လန့်သွားတယ်။</p> <p>​"မီဂါကော်လစ်!"</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်က လှမ်းအော်လိုက်တယ်။ မကြာခင်မှာပဲ ကြေးစားခေါင်းဆောင်ရဲ့ ပုံရိပ်က အခန်းတံခါးဝမှာ ပေါ်လာတော့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်နဲ့ တခြားသူတွေရဲ့ မျက်နှာတွေ ပြာနှမ်းသွားကြတယ်။</p> <p>​"ခင်ဗျားနဲ့ အတူ ခေါင်ဖျားတဲ့ နေရာကို လိုက်သွားပြီး ဒုက္ခခံကာ ကောင်းကောင်း မစားမသောက်ရမယ့် အစား... စပါတာ နောက်ကို လိုက်ပြီး ဂုဏ်သိက္ခာနဲ့ မြေယာ ရယူဖို့ကို သူတို့က ပိုလိုလားကြတယ်" လို့ ဖီးဒီးယပ်စ်က ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားစွာ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​"မင်း... မီဂါကော်လစ်၊ မင်း အရူးလား? စပါတာက ဆင်းရဲတယ်၊ မင်းကို ပိုက်ဆံ ပေးနိုင်မှာ မဟုတ်ဘူး! ပြီးတော့ မင်းရတဲ့ အခကြေးငွေကို မကျေနပ်ရင် ငါတို့ ထပ်တိုးပေးလို့ ရတယ်လေ!..."</p> <p>​မီဂါကော်လစ် စိတ်ပြောင်းသွားအောင် ဟစ်ပါရီးနပ်စ်က ဒေါသတကြီး အော်ဟစ်လိုက်တယ်။</p> <p>​ဖီးဒီးယပ်စ်က ရယ်မောပြီး ပြောတယ်။</p> <p>​"ဟုတ်တယ်၊ စပါတာမှာ ပိုက်ဆံ မရှိဘူး။ ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျားတို့ဆီမှာ ရှိတယ်လေ။ ဟို ကုန်တင်သင်္ဘောတွေပေါ်မှာ ကြေးစားတွေ အလိုချင်ဆုံး ဖြစ်နေတဲ့ ငွေဒင်္ဂါးတွေ အပြည့် ပါလာတယ် မဟုတ်လား!"</p> <p>​အခြေအနေက အရမ်း ဆိုးရွားနေပြီ ဖြစ်တာကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က သူ့ရဲ့ မာနကြီးတဲ့ ခေါင်းကို ငုံ့ပြီး တိုးညှင်းတဲ့ အသံနဲ့ တောင်းပန်လိုက်တယ်။</p> <p>​"ဖီးဒီးယပ်စ်... အရင်တုန်းက ခင်မင်ခဲ့ဖူးတဲ့ သံယောဇဉ်ကို ထောက်ပြီး ငါတို့ကို လွှတ်ပေးပါလား!... အာ!... ငွေဒင်္ဂါးတွေ၊ ရွှေဒင်္ဂါးတွေ အားလုံး မင်း ယူလိုက်ပါ။ အဲဒီ စစ်သင်္ဘောတွေနဲ့ ကုန်တင်သင်္ဘောတွေကိုပါ ယူလိုက်ပါ... ငါတို့ကို လွှတ်ပေးပါ... လွှတ်ပေးပါ! ဖီးဒီးယပ်စ်... ငါ့ကို ယုံပါ၊ ငါ ဆီရာကျုကို ပြန်သိမ်းနိုင်သေးတယ်။ စပါတာရဲ့ အုပ်စိုးမှုအတွက် အများကြီး ကူညီပေးနိုင်သေးတယ်!..."</p> <p>​ဒါပေမဲ့ ဖီးဒီးယပ်စ်က သူ့ကို စိုက်ကြည့်နေရုံသာ ကြည့်နေတယ်။</p> <p>​ခဏကြာတော့ သူက တိုးညှင်းတဲ့ အသံနဲ့ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​"ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်... တောင်းပန်ပါတယ်။ ငါက အကြီးအကဲကောင်စီရဲ့ အမိန့်အတိုင်း လုပ်ရုံပါပဲ..."</p> <p>​"ဘာဖြစ်လို့လဲ?! ဘာဖြစ်လို့လဲ?! ဟီရိုလစ်နဲ့ သူ့လူတွေ ဆီရာကျုကို မထိန်းချုပ်နိုင်ဘူး ဆိုတာ မင်း သိသင့်တယ်။ ပိုအင်အားကြီးတဲ့ သီအိုနီယာကို ရင်ဆိုင်ဖို့ ဆိုတာ ပိုလို့တောင် မဖြစ်နိုင်သေး! ငါမှသာ! ငါမှသာ သီအိုနီယာရဲ့ နယ်မြေချဲ့ထွင်မှုကို တားဆီးနိုင်မှာ! အနောက်မြေထဲပင်လယ်မှာ တည်ငြိမ်မှု ရအောင် ငါ ကူညီပေးနိုင်တယ်!..."</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အော်ဟစ်လိုက်ရာ သူ့ရဲ့ ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ မျက်နှာထားကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေး ပိုပြီး ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် ငိုတော့တယ်။</p> <p>​"...စပါတာက သီအိုနီယာနဲ့ ရေရှည် ငြိမ်းချမ်းရေး စာချုပ် ချုပ်လိုက်ပြီ..."</p> <p>​ဒီကိစ္စကို လူသိရှင်ကြား မထုတ်ပြန်ရဘူး ဆိုပေမယ့် သူတို့ ကြားသွားလည်း ကိစ္စမရှိဘူးလို့ ဖီးဒီးယပ်စ်က ထင်လိုက်တယ်။</p> <p>​"အဲဒီအထဲက အချက်တစ်ချက်က ခင်ဗျား အသက်ကို ငါတို့က ယူရမယ် ဆိုတာပဲ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်..."</p> <p>​"...ဒါဆိုရင်... ဒါးဗို့စ်... ငရဲကျမယ့် အဲဒီ သောက်ကျိုးနည်း ဒါးဗို့စ်ပဲ!..."</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အလွန်အမင်း မျှော်လင့်ချက်မဲ့သွားပြီး ခြေထောက်တွေ ရုတ်တရက် ခွေယိုင်သွားကာ ခန္ဓာကိုယ် ယိမ်းထိုးသွားပြီး ကြမ်းပြင်ပေါ် လဲကျသွားတယ်။</p> <p>​"ဝါး ဝါး! ဝါး ဝါး!... ဖေဖေ!..."</p> <p>​"ယောက်ဖ!"</p> <p>​"ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်!"</p> <p>​. . . . . . . . . . . . .</p> <p>​စိုးရိမ်တကြီး ခေါ်လိုက်တဲ့ ဒီအသံတွေကို ကြားတော့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ရင်ထဲ နွေးထွေးသွားတယ်။ အရင်တုန်းက သူဟာ ဩဇာအာဏာကိုပဲ စွဲလမ်းနေခဲ့တော့ ဒီလိုအရာတွေကို ဘယ်တုန်းက အာရုံစိုက်မိခဲ့လို့လဲ။ မျက်ရည်တွေ ပြည့်နှက်နေတဲ့ သူ့သား၊ တုန်ရီနေတဲ့ ဒိုင်ယွန်၊ စိတ်ကို အတင်း တည်ငြိမ်အောင် ထားနေတဲ့ ဖီလစ်တပ်စ်နဲ့ မျက်နှာ ဖြူရော်နေတဲ့ ဟစ်ပါရီးနပ်စ်တို့ကို ကြည့်ပြီး ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ဖီးဒီးယပ်စ်ဘက်ကို ရုတ်တရက် လှည့်ကာ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​"ဖီးဒီးယပ်စ်... မင်း ငါ့ကို သတ်ပြီး ငါ့... ခေါင်းကို ဒါးဗို့စ်ဆီ ပေးလိုက်လို့ ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မင်းတို့ လက်မှတ်ထိုးခဲ့တဲ့ စာချုပ်ထဲမှာ ငါ့မိသားစုနဲ့ သူငယ်ချင်းတွေတော့ ပါမှာ မဟုတ်ဘူး... ဒါကြောင့် သူတို့ကို လွှတ်ပေးပါ!... သူတို့ကို စပါတာကို ခေါ်သွားမယ် ဆိုရင်တောင်မှလေ!..."</p> <p>​"ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်... ငါ့သူငယ်ချင်း!" ဖီလစ်တပ်စ်က စိတ်လှုပ်ရှားစွာ အော်လိုက်တယ်။</p> <p>​ဒါပေမဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က သူ့ကို တားဖို့ လက်ကာပြလိုက်ပြီး ရိုးသားတဲ့ လေသံနဲ့ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​"ဖီလစ်တပ်စ်... မင်း ငါ့မိသားစုကို စောင့်ရှောက်ပေးရမယ်နော်!"</p> <p>​ဖီလစ်တပ်စ်က မျက်ရည်တွေဝဲနေရင်း တွန့်ဆုတ်စွာနဲ့ ခေါင်းညိတ်ပြလိုက်တယ်။</p> <p>​"စာချုပ်ထဲမှာ ခင်ဗျား အသက်ကိုပဲ တောင်းဆိုထားတာ မှန်ပါတယ်" ဖီးဒီးယပ်စ်က ပြောပြီး ဆက်ပြောတယ်။ "ဒါပေမဲ့ ကြေးစားတွေကို ဖျောင်းဖျနိုင်ဖို့ မီဂါကော်လစ်ရဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကို ငါ သဘောတူခဲ့ရတယ်"</p> <p>​"ဘာတောင်းဆိုချက်လဲ?!" ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် လန့်သွားပြီး ခေါင်းငုံ့ထားတဲ့ မီဂါကော်လစ်ဘက်ကို ကြည့်လိုက်တယ်။</p> <p>​ဒီအချိန်မှာ မီဂါကော်လစ်က ခေါင်းမော့လာပြီး အရင်တုန်းကလို ရိုကျိုးပြီး ဖားတတ်တဲ့ အမူအရာမျိုး မရှိတော့ဘဲ ရက်စက်တဲ့ အမူအရာနဲ့ အစားထိုး ဝင်ရောက်လာတယ်။</p> <p>​"သခင်ကြီး ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်... မြို့တစ်မြို့ကို အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခိုင်းတိုင်း နောင်တစ်ချိန် ဆီရာကျုအတွက် ဒုက္ခမပေးနိုင်အောင် ရန်သူ တစ်ယောက်ကိုမှ အရှင်မထားခဲ့ဖို့ ခင်ဗျား အမြဲ သတိပေးခဲ့တယ်လေ! ဒီနေ့ ကျွန်တော်လည်း ခင်ဗျား သင်ကြားပေးခဲ့တဲ့ အတိုင်း လိုက်လုပ်ရုံပါပဲ"</p> <p>​နှစ်တွေတစ်လျှောက်လုံး သူ လုပ်ခဲ့သမျှ အရာတွေက သူ့မိသားစုဆီ ပြန်လည် သက်ရောက်လာလိမ့်မယ်လို့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ဘယ်တုန်းကမှ မထင်ထားခဲ့ဘူး။ အခုအချိန်မှာတော့ ကလဲ့စားချေ နတ်ဘုရားမဆီမှာ နောင်တရနေဖို့ အချိန်မရှိတော့ဘဲ ဒူးထောက်လျက် ရှေ့ကို တိုးသွားကာ တောင်းပန်လိုက်တယ်။</p> <p>​"မီဂါကော်လစ်... ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ်တွေအတွင်း မင်းတို့ ကြေးစားတွေအပေါ် ငါ ဘယ်လို ဆက်ဆံခဲ့လဲ ဆိုတာ မင်း သိပါတယ်။ မင်းတို့ကို လစာကောင်းကောင်း ပေးခဲ့ရုံတင် မကဘူး၊ မြေယာတွေ ပေးပြီး ငါ့ညီအရင်းတွေထက်တောင် ပိုကောင်းတဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ပေးခဲ့တယ်! ငါ မင်းကို အဲဒီလောက် ယုံကြည်ခဲ့တာကို... မင်းက ငါ့ကို ဒီလို ပြန်ပေးဆပ်ရလား?!... မင်းတို့ စစ္စလီကို စရောက်လာတုန်းက ဝဝလင်လင်တောင် မစားခဲ့ရတာကို မှတ်မိဦးမှာပါ..."</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ စိတ်လှုပ်ရှားစွာ ပြောဆိုနေမှုတွေကို ဖီးဒီးယပ်စ်က အနည်းငယ် စိတ်မရှည်တော့ဘဲ မီဂါကော်လစ်ကို ကြည့်ကာ မေးလိုက်တယ်။</p> <p>​"မင်း ဘာလုပ်ချင်တာလဲ? အမြန်ဆုံး ဆုံးဖြတ်လိုက်တော့!"</p> <p>​မီဂါကော်လစ်က အကူအညီမဲ့စွာနဲ့ ငိုကြွေး တောင်းပန်နေတဲ့ ဒူးထောက်နေတဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ကို ကြည့်လိုက်တယ်။ ဒါပေမဲ့ သူ့ခေါင်းထဲကို ဝင်လာတာကတော့... ကာသေ့ချ် တပ်မတော်ကို တွန်းလှန်အပြီးမှာ ကတိဖျက်ပြီး သူ့ကို ဖြုတ်ချချင်နေတဲ့ ဒီမိုကရေစီလိုလားသူ ၁၂၇ ယောက်ရဲ့ မိသားစု၊ သူငယ်ချင်းနဲ့ ဆွေမျိုးတွေကို ဖမ်းဆီးဖို့ ကြေးစားတွေကို ဦးဆောင်ခိုင်းခဲ့တဲ့ အာဏာရှင်ကိုပဲ မြင်ယောင်လာတယ်။ အဲဒီတုန်းက ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ဟာ ယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ကလေး အားလုံးကို ကွပ်မျက်ဖို့ အမိန့်ပေးခဲ့ပြီး အဲဒီအမိန့်ကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သူကလည်း မီဂါကော်လစ်ပါပဲ။ အဲဒီအချိန်တုန်းက ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ အေးစက်တဲ့ အကြည့်တွေက သူ့စိတ်ထဲမှာ စွဲထင်နေခဲ့တယ်။</p> <p>​'ငါတို့က တုံးအတဲ့ အလျှော့ပေးမှုတွေကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးသွားရတဲ့ ဆီရာကျု ဒီမိုကရေစီလိုလားသူတွေ မဟုတ်ဘူး!' မီဂါကော်လစ်က ရက်ရက်စက်စက် အမိန့်ပေးလိုက်တယ်။</p> <p>​"ညီအစ်ကိုတို့... လုပ်ကြတော့!"</p> <p>​အဲဒီနောက် လက်နက်အပြည့်အစုံ တပ်ဆင်ထားတဲ့ ကြေးစား ဒါဇင်နဲ့ချီ အခန်းထဲကို ပြေးဝင်လာကြတယ်။</p> <p>​ဒါကို မြင်တော့ ဖီးဒီးယပ်စ်က "သွားကြစို့" လို့ ပြောလိုက်တယ်။</p> <p>​အဲဒီနောက် စပါတာ စစ်သည်တော်တွေက သူ့ကို ဝိုင်းရံပြီး အခန်းပြင်ကို ဆုတ်ခွာသွားကြတယ်။ ဖီးဒီးယပ်စ်က ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အသတ်ခံရတာကို ကိုယ်တိုင် မမြင်ချင်သလို၊ စပါတာ စစ်သည်တော်တွေလည်း ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်နဲ့ သူ့မိသားစုရဲ့ သွေးတွေ ပေကျံမှာကို မလိုလားဘူး။</p> <p>​ဒါပေမဲ့ မျှော်လင့်ချက်မဲ့နေပြီ ဖြစ်တဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က မထင်မှတ်ဘဲ ခုန်ထလာပြီး ပြေးဝင်လာတဲ့ ကြေးစားတစ်ယောက် သတိလက်လွတ် ဖြစ်နေတုန်း သူ့လက်ထဲက လှံကို လုယူလိုက်တယ်။</p> <p>​လက်ထဲမှာ လှံကို ကိုင်ထားလျက် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အမြန် နောက်ဆုတ်သွားပြီး ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးကို သူ့နောက်မှာ ကာကွယ်ထားလိုက်တယ်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပဲ ညဇီးကွက်တစ်ကောင်လို ကြားရဆိုးတဲ့ အသံနဲ့ ရယ်မောလိုက်တယ်။</p> <p>​"ဟားဟားဟား... ဖီးဒီးယပ်စ်... မင်းတို့ စပါတာတွေက သီအိုနီယာနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး စာချုပ် ချုပ်လိုက်ပြီ ဆိုတော့ အရာအားလုံး အဆင်ပြေသွားပြီလို့ ထင်နေတာလား။ တောက်! အမြဲတမ်း ကြီးထွားနေတဲ့ သီအိုနီယာက နှစ် ၃၀ အတွင်း စပါတာကို ဖျက်ဆီးပစ်လိမ့်မယ်လို့ ငါ လောင်းရဲတယ်။ အဲဒီအချိန်ကျရင် ဒီကမ္ဘာပေါ်မှာ စပါတာ ဆိုတာ ရှိတော့မှာ မဟုတ်ဘူး၊ ငါ မင်းတို့ကို ငရဲကနေ စောင့်နေမယ်! မီဂါကော်လစ်... မင်းက ဒီနေ့ ငါ့ကို သစ္စာဖောက်ပေမယ့် မနက်ဖြန်ကျရင် စပါတာတွေက မင်းကို စွန့်ပစ်လိမ့်မယ်! စပါတာတွေက ငါ့ကိုတောင် လှည့်စားသေးတာ... မင်းတို့လို အဆင့်နိမ့်တဲ့ ကြေးစားတွေကို ဆိုရင် ဘယ်လို ဆက်ဆံမလဲ ဆိုတာ စဉ်းစားသာ ကြည့်ပေတော့!..."</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အခုထိ ပြဿနာရှာနေဦးမယ်လို့ မထင်ထားတာကြောင့် ဖီးဒီးယပ်စ်ရဲ့ မျက်နှာ အနည်းငယ် ပြောင်းလဲသွားတယ်။ မီဂါကော်လစ်က သူ့ကို မသိစိတ်ကနေ လှမ်းကြည့်နေတာကို မြင်တော့ ဖီးဒီးယပ်စ်က ချက်ချင်း အော်လိုက်တယ်။</p> <p>​"ဘာစောင့်နေတာလဲ?!"</p> <p>​"ဟုတ်ကဲ့! ဟုတ်ကဲ့!" မီဂါကော်လစ်က ချက်ချင်း အမိန့်ပေးလိုက်တယ်။</p> <p>​ဒါပေမဲ့ ကြေးစား ဒါဇင်နဲ့ချီ ပြေးဝင်လာတာကို ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ဘယ်လို လုပ် ခုခံနိုင်ပါ့မလဲ?</p> <p>​သုံးချက် အထိုးခံရပြီးနောက် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ကြမ်းပြင်ပေါ် လဲကျသွားတယ်။</p> <p>​သူ သေဆုံးခါနီး အချိန်မှာ သူ့သားနဲ့ သူ့သူငယ်ချင်းတွေရဲ့ အော်ဟစ်သံတွေက ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ ရင်ကို မလှုပ်ခတ်နိုင်တော့ဘူး။ အဲဒီအစား အေသင် တပ်မတော်နဲ့ ကာသေ့ချ်တွေကို အနိုင်ယူခဲ့တဲ့ ဆီရာကျု ခေါင်းဆောင်ချုပ်၊ သူ လေးစားရတဲ့ ဆရာ ဟာမိုခရေးတီးစ် နဲ့ သူ အချစ်ဆုံး ဇနီးဖြစ်တဲ့ ဟာမိုခရေးတီးစ်ရဲ့ သမီးတို့ သူ့ကို ပြုံးပြနေတာကို မြင်လိုက်ရတယ်...</p> <p>​အဲဒီနောက် သူ ပျော်ရွှင်စွာနဲ့ လက်လှမ်းလိုက်တယ်...</p> <p>​. . . . . . . . . . . . .</p> <p>​တစ်ချိန်တည်းမှာပဲ သီအိုနီယာ ဘုရင်သစ် ဒါးဗို့စ်ဟာ ပထမဆုံး ပြန်လည်ရောက်ရှိလာတဲ့ တပ်သားအသုတ်ကို ဦးဆောင်ပြီး မြို့ထဲက အောင်ပွဲခံ မုခ်ဦးကို ဖြတ်သန်းကာ နိုင်ကီရင်ပြင်ဆီကို ချီတက်လာတယ်။</p> <p>​လမ်းဘေး တစ်ဖက်တစ်ချက်စီမှာ ပြည်သူတွေ အပြည့်အလျှံ ရှိနေကြပြီး ပန်းပွင့်တွေ ကြဲချကာ ဖဲကြိုးတွေ ဝှေ့ယမ်းရင်း သီအိုနီယာကို ကယ်တင်ပြီး သူတို့ အိမ်တွေကို ကာကွယ်ပေးခဲ့တဲ့ စစ်သည်တော်တွေကို စိတ်လှုပ်ရှားစွာနဲ့ မရပ်မနား အော်ဟစ် အားပေးနေကြတယ်။</p> <p>​အဖြူရောင် မြင်းလေးကောင် ကနေတဲ့ ရထားလုံးက ရင်ပြင် အနောက်ဘက်၊ အထက်လွှတ်တော် ခန်းမကြီးရဲ့ လှေကားထစ်တွေ အနီးမှာ ရပ်တန့်သွားပြီးနောက် ဒါးဗို့စ်က စင်မြင့်ပေါ်ကို တည်ငြိမ်စွာ တက်လှမ်းသွားတယ်။</p> <p>​"ဘုရင်မင်းမြတ်!"</p> <p>​ကူနိုဂီလာတာနဲ့ ကော်နီးလီယပ်စ်တို့က အထက်လွှတ်တော် အမတ်တွေကို ဦးဆောင်ပြီး သူ့ကို ကြိုဆိုကြတယ်။</p> <p>​"အားလုံး ပင်ပန်းသွားကြပြီ!"</p> <p>​ဒါးဗို့စ်က ပြန်လည် နှုတ်ဆက်ပြီးနောက် လှည့်ကာ ရင်ပြင်ဘက်ကို မျက်နှာမူလိုက်တယ်။</p> <p>​သူ စကားမပြောရသေးခင်မှာပဲ ပရိသတ်ကြီးက စိတ်လှုပ်ရှားစွာနဲ့ သံပြိုင် အော်ဟစ်လိုက်ကြတယ်။</p> <p>​"ဘုရင်မင်းမြတ် ဒါးဗို့စ် သက်တော်ရာကျော် ရှည်ပါစေ!!!..."</p> <p>​"သီအိုနီယာ သမဂ္ဂ တည်တံ့ခိုင်မြဲပါစေ!!!..."</p> <p>​<strong>စာရေးသူ၏ မှတ်စု:</strong></p> <p>​၁ – ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်</p> <p>​သမိုင်းမှာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ဘီစီ ၃၆၇ ခုနှစ်မှာ ကွယ်လွန်ခဲ့ပါတယ်။ ဂရိ ကဗျာပြိုင်ပွဲ တစ်ခုမှာ ပထမဆု ရပြီးနောက်၊ အရက် သိပ်မသောက်တတ်တဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အောင်ပွဲခံဖို့ အရက်တွေ အလွန်အကျွံ သောက်ခဲ့ရာကနေ အဖျားတက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီတော့ သူ့သမားတော်က အိပ်ဆေးနဲ့ ဆေးတွေ တိုက်လိုက်ပေမယ့် သောက်ပြီးပြီးချင်း အိပ်ပျော်သွားကာ ဘယ်တော့မှ ပြန်မနိုးလာတော့ပါဘူး။ ဒါကြောင့် သမားတော်က သူ့ကို အဆိပ်ခတ်ခဲ့တယ် ဆိုတဲ့ ကောလဟာလတွေလည်း ထွက်ခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​စစ္စလီကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက်၊ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က မက်ဂနာ ဂရိကို စစ်ပွဲ အကြိမ်ကြိမ် ဆင်နွှဲခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ ရက်ဂျီယမ်နဲ့ ကရိုတွန်ကို အသီးသီး သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ကော်လိုနီယာနဲ့ ဟစ်ပိုနီယံ မြို့တွေကို ဖျက်ဆီးခဲ့ပါတယ်။ လူကာနီးယားတွေကို သူရီ နယ်မြေကို တိုက်ခိုက်ဖို့လည်း လှုံ့ဆော်ခဲ့ပေမယ့် သူရီတွေက ပြန်လည် တွန်းလှန်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူရီတွေက တပ်မတော်ကြီး ဦးဆောင်ပြီး ပြန်လည် တိုက်ခိုက်တဲ့ အခါမှာ သူတို့ တပ်မတော် တစ်ခုလုံး ချေမှုန်းခံလိုက်ရပါတယ်။ ရလဒ်အနေနဲ့ အင်အား အကြီးအကျယ် ကျဆင်းသွားတဲ့ သူရီဟာ ဆီရာကျုကို အညံ့ခံခဲ့ရပါတယ်။ (ဒါက ဇာတ်လမ်း ဒုတိယတွဲမှာ ပါလာမယ့် အဖြစ်အပျက်ပါ။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော်က ၁၀ နှစ်လောက် စောပြီး ဖြစ်ပျက်အောင် ရေးထားတာပါ)</p> <p>​မက်ဂနာ ဂရိကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အေဒရီယက်တစ် ပင်လယ်ကို အာရုံစိုက်လာခဲ့ပြီး၊ အေဒရီယက်တစ် ပင်လယ်ကို ဆီရာကျုရဲ့ ပြည်တွင်း ရေကန်ကြီး ဖြစ်လာစေဖို့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ အေဒရီယက်တစ်ရဲ့ အရှေ့ဘက်နဲ့ အနောက်ဘက် ကမ်းရိုးတန်းတွေမှာ ကိုလိုနီ မြို့များစွာကို တည်ထောင်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီ ကိုလိုနီ မြို့တွေထဲမှာ အခုခေတ်မှာ လူသိများတဲ့ အန်ကိုနာ (Ancona) နဲ့ ဟေဒရီယာ (Hadria - ဗင်းနစ်မြို့ မတိုင်ခင် မြို့) တို့ ပါဝင်ပါတယ်။</p> <p>​ဆီရာကျု အင်အား အကြီးဆုံး အချိန်မှာ သူ့ရဲ့ နယ်မြေဟာ စစ္စလီ ကျွန်း အများစုနဲ့ အီတလီ ကျွန်းဆွယ် တောင်ပိုင်းတို့ ပါဝင်ပြီး လူဦးရေ ၂.၂ သန်းခန့် ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဂရိနိုင်ငံမှာ ဗဟုသုတ ကြွယ်ဝသူ အများအပြားက ဆီရာကျုကို ပါရှားနဲ့တောင် နှိုင်းယှဉ်ခဲ့ကြပြီး ခြိမ်းခြောက်မှု တစ်ခုအနေနဲ့ သတ်မှတ်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါကြောင့် အိုလံပစ် အားကစားပွဲ တချို့မှာ ဂရိတွေက ဆီရာကျု အားကစားသမားတွေရဲ့ စခန်းကို ဝိုင်းရံပြီး ဆန္ဒပြတာတွေ၊ ပဋိပက္ခ ဖြစ်တာတွေ အမြဲ ရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒါက ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ကြေးစားတွေနဲ့ ပူးပေါင်းပြီး ဒဲလ်ဖီ (Delphi) ဘုရားကျောင်းကို လုယက်ဖို့ ကြိုးစားခဲ့တာနဲ့လည်း သက်ဆိုင်နေပါတယ် (နောက်ဆုံးမှာတော့ ကျရှုံးခဲ့ပါတယ်)။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ ဘဝ ဒုတိယပိုင်းမှာ အင်အား ပြန်လည် ကောင်းမွန်လာတဲ့ ကာသေ့ချ်နဲ့ တိုက်ခိုက်ရာမှာ နိုင်တာထက် ရှုံးတာက ပိုများခဲ့ပါတယ်။ ရလဒ်အနေနဲ့ ဆီရာကျုရဲ့ နောက်ထပ် နယ်မြေ ချဲ့ထွင်မှုကို ကန့်သတ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားပါတယ်။ ဒီအကြောင်းကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ကာသေ့ချ်ရဲ့ မဟာမိတ် ဖြစ်တဲ့ ရောမအပေါ်ကိုတောင် သူ့အမုန်းတရားတွေ ပြောင်းလဲ ပစ်မှတ်ထားခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ဘီစီ ၃၉၀ မှာ အီတလီ မြောက်ပိုင်းက ဂေါလ် (Gauls) တွေဟာ အီထရပ်စကန် (Etruscans) တွေကို တိုက်ခိုက်ဖို့ တောင်ဘက်ကို ချီတက်လာကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ လှုံ့ဆော်မှုကြောင့် သူတို့ဟာ ရောမ စစ်ကူတွေကို အနိုင်ယူပြီးနောက် တောင်ဘက်ကို ဆက်လက် ချီတက်ခဲ့ကြကာ တိုက်ဘာ (Tiber) မြစ်ကို ဖြတ်ကျော်ပြီး ရောမမြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါဟာ ရောမ သမိုင်းမှာ အနာကျင်ရဆုံး အမှတ်တရတွေထဲက တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေနဲ့ ဆက်ဆံရာမှာ ကျွမ်းကျင်မှုကို ပြသနေတာကြောင့် ဒီဇာတ်လမ်းထဲမှာ သီအိုနီယာတွေကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ဆမ်နိုက်တွေကို သူ လှုံ့ဆော်ခဲ့တာ အံ့သြစရာ မဟုတ်ပါဘူး။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ဟာ ဒေသတစ်ခုချင်းစီရဲ့ အခြေအနေတွေအပေါ် မူတည်ပြီး သူ့နယ်မြေတွေကို မတူညီတဲ့ အုပ်ချုပ်ရေး နည်းလမ်းတွေနဲ့ ခွဲခြား အုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ အထင်ကရ နိုင်ငံရေး ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေး ရှိသူပါ။ အဲဒီစနစ်က နောက်ပိုင်းမှာ ရောမစနစ်နဲ့ ဆင်တူခဲ့ပါတယ်။ ပြီးတော့ သူ့တပ်မတော်ကို ခွဲခြား ဖွဲ့စည်းပြီး အထူးပြု လေ့ကျင့်ပေးခဲ့ရာကနေ နောက်ပိုင်းမှာ မက်ဆီဒိုးနီးယား (Macedonia) အတွက် အများကြီး အကျိုးရှိစေခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ဟာ သူ့အကျင့်စရိုက်တွေမှာ ရိုးရှင်းပြီး သားသမီးတွေရဲ့ အမှားတွေကို ကန့်သတ်ခဲ့ရုံသာမက၊ ဆီရာကျု ပြည်သူတွေကိုလည်း တင်းတင်းကျပ်ကျပ် အုပ်ချုပ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒါက သူ့ရဲ့ ဆရာနဲ့ ယောက္ခမ ဖြစ်သူ ဟာမိုခရေးတီးစ်ဟာ ဆီရာကျု ဒီမိုကရေစီလိုလားသူတွေရဲ့ လှည့်စား သတ်ဖြတ်ခြင်းကို ခံခဲ့ရတာ၊ သူ့ဇနီးက လူရမ်းကားတွေရဲ့ အဓမ္မပြုကျင့်တာ ခံရပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတ်သေသွားခဲ့တာ၊ သူကိုယ်တိုင်လည်း ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရပြီး အလောင်းပုံကြားမှာ ပုန်းအောင်းနေမှ အသက်လွတ်ခဲ့ရတာတွေ... သူ့ဘဝ အစောပိုင်းက ဒီလို အဖြစ်ဆိုးတွေကြောင့် သူ့ရဲ့ အကျင့်စရိုက်ကို ပြောင်းလဲသွားစေခဲ့တာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ဟာ ရှုပ်ထွေးတဲ့ သမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ် တစ်ဦး ဖြစ်တာကြောင့် သူ့ရဲ့ အကြောင်းကို ဆယ်ပုံတစ်ပုံလောက်တောင် တူအောင် ရေးပြနိုင်ရင် ကျေနပ်စရာ ကောင်းနေပါပြီ။</p> <p>​၂ – ဒိုင်ယွန်</p> <p>​ကျော်ကြားတဲ့ ရှေးခေတ် ရောမ သမိုင်းပညာရှင် ပလူတပ်ချ် (Plutarch) ရဲ့ 《ထင်ရှားသော ဂရိနှင့် ရောမတို့၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိများ》 စာအုပ်အရ ဒီထင်ရှားတဲ့ သမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်ရဲ့ အသက်ဟာ ဒီအချိန်မှာ အသက် ၁၀ နှစ်အောက်သာ ရှိသေးပြီး၊ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးကတော့ မမွေးသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ နောက်ပိုင်းမှာ အခွင့်အရေး မရှိတော့မှာမို့လို့ နောက်ဆုံး အချိန်လေးမှာ သူတို့ နှစ်ယောက်လုံးကို ကျွန်တော် အတင်းအကျပ် ထည့်သွင်းပေးလိုက်တာပါ။</p> <p>​ဆီရာကျုရဲ့ နောက်တစ်ဆက် အာဏာရှင်တွေရဲ့ 'အမတ်ချုပ်ကြီး' အနေနဲ့ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ဟာ ဒိုင်ယွန်ကို လေ့ကျင့်ပေးခဲ့ပါတယ်။ သူ့ကို ပလေတို (Plato) ထံမှာ ပညာသင်ဖို့ အေသင်ကိုလည်း စေလွှတ်ခဲ့ရာကနေ နက်ရှိုင်းတဲ့ ခင်မင်မှုတွေ ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ အေသင်ရဲ့ ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှု လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်၊ ဒိုင်ယွန်ဟာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးကို ထောက်ခံဖို့ ကိုယ်စွမ်းဉာဏ်စွမ်း ရှိသမျှ ကြိုးစားခဲ့သလို လူငယ် အာဏာရှင်ကို ပိုပြီး ဒီမိုကရေစီ ကျကျနဲ့ ပညာရှိရှိ ဖြစ်လာစေချင်လို့ ပလေတိုကို ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးကို ပညာသင်ပေးတဲ့ အခါမှာ ပလေတိုက သူ့ကို 'ဒဿနိကဗေဒ ဘုရင်' တစ်ပါး အဖြစ် လေ့ကျင့်ပေးဖို့ မျှော်လင့်ချက်နဲ့ 'ကိုယ်ကျင့်တရား' ကို အသုံးပြုခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သိပ်မကြာခင်မှာပဲ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးက အဲဒါတွေကို ငြီးငွေ့လာပြီး တခြားသူတွေရဲ့ သွေးထိုးမှုတွေကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ဟေဒရီယာကို နှင်ဒဏ်ပေးခံခဲ့ရတဲ့ ဖီလစ်တပ်စ်ကို ပြန်လည် ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ပါးနပ်တဲ့ ဖီလစ်တပ်စ် ပြန်ရောက်လာတာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် ပလေတိုနဲ့ ဒိုင်ယွန် အတွဲဟာ ဆီရာကျုနဲ့ မကိုက်ညီဘူး ဆိုတာကို ထင်ရှားစေခဲ့ပါတယ်။ အကြံအစည် တစ်ချို့ ကြောင့် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အငယ်လေးက သူတို့နှစ်ယောက်ကို နောက်ကွယ်က ရည်ရွယ်ချက်တွေ ရှိတယ်လို့ သံသယ ဝင်လာခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ပလေတိုက မပျော်မရွှင်နဲ့ အေသင်ကို ပြန်သွားချိန်မှာ ဒိုင်ယွန်ကတော့ ဆီရာကျုကနေ နှင်ထုတ်ခံခဲ့ရပါတယ်။ နှစ်အနည်းငယ် အကြာမှာ ဒိုင်ယွန်က သူ့တပ်မတော်နဲ့ အတူ ဆီရာကျုကို ပြန်လာပြီး အာဏာရှင် စနစ်ကို ဖြုတ်ချခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဖွဲ့စည်းခါစ ကောင်စီက ခေါင်းဆောင် တစ်ယောက်ကို ဒီမိုကရေစီ နည်းကျ ရွေးချယ်ချင်တဲ့ အခါမှာ ဒိုင်ယွန်က ထိရောက်မှု ရှိစေဖို့ အာဏာကို ဗဟိုချုပ်ကိုင်ထားရမယ်လို့ အခိုင်အမာ ပြောဆိုခဲ့ပြီး မြို့ပြနိုင်ငံရဲ့ ဘယ်လို ဆုံးဖြတ်ချက်မျိုးကိုမဆို သူ့ရဲ့ ခွင့်ပြုချက် အရင် ရရမယ်လို့ ဆိုခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ရလဒ်အနေနဲ့ သူ့ရဲ့ ခေါင်းမာမှုကြောင့် ဆီရာကျုရဲ့ ဖရိုဖရဲ အခြေအနေကို မငြိမ်သက်စေခဲ့ပါဘူး။ နောက်ဆုံးမှာတော့ ဆီရာကျုရဲ့ အင်အားတွေ သိသိသာသာ ကျဆင်းပြီး ယိုယွင်းလာချိန်မှာ သူ သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​သူက ယဲ့လ်ဆင် (Yeltsin) နဲ့ တူတယ်လို့ ကျွန်တော် ခံစားရပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရှေးဟောင်း ဂရိ သမိုင်းမှာ ပိုပြီး အရေးပါတဲ့ လွှမ်းမိုးမှု ရှိခဲ့တဲ့ အီပါမီနွန်ဒတ်စ် (Epaminondas) လို တခြား ပိုနာမည်ကြီးတဲ့ သူတွေအစား ပလူတပ်ချ်က ဘာလို့ သူ့ကို ရွေးချယ်ခဲ့သလဲ ဆိုတာ နားမလည်နိုင်ပါဘူး။ ဒိုင်ယွန်က ဒီမိုကရေစီကို လေးစားပြီး အာဏာသိမ်းခဲ့လို့များလား?!</p> <p>​၃ – ဟီရိုလစ်</p> <p>​ကျွန်တော် စုဆောင်းထားတဲ့ အချက်အလက်တွေထဲမှာ ဒီသမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်း အချက်အလက် သိပ်မရှိပါဘူး။ သူက အစောပိုင်းမှာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ကို ထောက်ခံသူ ဖြစ်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းမှာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ အာဏာရှင်စနစ်ကို ဆန့်ကျင်ခဲ့တယ် ဆိုတာလောက်ပဲ သိပါတယ်။ အဲဒါကို နောက်ပိုင်းမှာ နာမည်ကြီး စကားစု ဖြစ်လာတဲ့ သူ့ရဲ့ 'အာဏာရှင် စနစ်ဆိုတာ လှပတဲ့ အလောင်းကောင် ဖုံးတဲ့ ပိတ်စပဲ' ဆိုတဲ့ စကားကနေတဆင့် သိနိုင်ပါတယ်။</p> <p>​ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် မက်ဂနာ ဂရိကို မကျူးကျော်ခင်မှာ သူဟာ စစ္စလီကနေ ထွက်ပြေးခဲ့ပြီး ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ကို ကာကွယ်ဖို့ မဟာမိတ် တပ်မတော် ဖွဲ့စည်းဖို့ မက်ဂနာ ဂရိက မြို့ပြနိုင်ငံတွေကို စည်းရုံးခဲ့ပါတယ်။ သူဟာ ဆီရာကျုသား တစ်ယောက် ဖြစ်ပေမယ့် မဟာမိတ် တပ်မတော်ရဲ့ ခေါင်းဆောင်ချုပ် ဖြစ်လာနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အပြင်လူ တစ်ယောက်က မက်ဂနာ ဂရိရဲ့ ခေါင်းဆောင်ချုပ် ဘယ်လို ဖြစ်လာနိုင်သလဲ ဆိုတာ နားမလည်နိုင်ပါဘူး။ သူ နာမည်ကြီးလို့များလား? ဒါမှမဟုတ် တခြား မြို့ပြနိုင်ငံတွေက စစ်ဗိုလ်ချုပ်တွေကို ရွေးချယ်ရင် ပဋိပက္ခ ဖြစ်မှာ စိုးလို့ သူ့ကို ရွေးချယ်တာက အားလုံးအတွက် လက်ခံနိုင်စရာ ဖြစ်နေလို့များလား?</p> <p>​ဟီရိုလစ်က မဟာမိတ် တပ်မတော်ကို ဦးဆောင်ပြီး ကျူးကျော်လာတဲ့ ဆီရာကျု တပ်မတော်ဆီကို ချီတက်တဲ့ အခါမှာ သူက ရှေ့ပြေးတပ်ရဲ့ ရှေ့ဆုံးမှာ ရှိနေခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စစ်မြေပြင်ကို ကြိုတင် စူးစမ်းဖို့ ကင်းထောက်တွေ၊ သူလျှိုတွေ လွှတ်မယ့် အစား ရန်သူရဲ့ တည်နေရာ အတိအကျကို မသိဘဲ တန်းပြီး ချီတက်သွားခဲ့ပါတယ်။ ရလဒ်အနေနဲ့ စကိုင်လက်တီယမ် အနီးမှာ သူ့ကို စောင့်နေတဲ့ ဆီရာကျု တပ်မတော်နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ဟီရိုလစ်က မကြောက်မရွံ့ဘဲ ရန်သူကို အပြင်းအထန် ခုခံရင်း အနောက်ဘက်က တပ်တွေ အမြန်ဆုံး ရောက်လာဖို့ အကြောင်းကြားရန် သတင်းပို့သမားတွေ စေလွှတ်ခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​အဲဒါကြောင့် မဟာမိတ် တပ်မတော်က 'အားဖြည့် နည်းဗျူဟာ (Replenishing tactics)' နဲ့ ပြန်လည် တိုက်ခိုက်ခဲ့ရပြီး အဲဒါကို ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က အနိုင်ယူခဲ့ပါတယ်။ ဟီရိုလစ် သေဆုံးပြီး မက်ဂနာ ဂရိရဲ့ အင်အားအကြီးဆုံး တပ်မတော်ကို အတင်းအကျပ် လက်နက်ချခိုင်းလိုက်နိုင်တဲ့ နောက်ပိုင်းမှာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ရဲ့ မက်ဂနာ ဂရိကို သိမ်းပိုက်မယ့် ရည်မှန်းချက်ကို တားဆီးနိုင်မယ့်သူ မရှိတော့ပါဘူး။</p> <p>​တစ်ခါတလေကျရင် ဟီရိုလစ်က တကယ့်ကို ညံ့ဖျင်းတဲ့ ကွပ်ကဲမှု စွမ်းရည် ရှိတာကြောင့် ပုန်ကန်သူ တစ်ယောက် ဟုတ်ရဲ့လားလို့ သံသယ ဝင်မိပါတယ်။ ဒါကြောင့် တာရန်တို အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဒီအိုမီလပ်စ် (Diaomilas) ဟာ ဇာတ်လမ်း အစပိုင်းမှာ မက်ဆာပီ-ပြူစီတီ မဟာမိတ်တွေရဲ့ ခြုံခိုတိုက်ခိုက်တာကို ဘာလို့ အလွယ်တကူ ခံလိုက်ရလဲ ဆိုတာ အားလုံး နားလည်သင့်ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ ဒီခေတ်က ဂရိ မြို့ပြနိုင်ငံတွေ အများစုရဲ့ စစ်ဗိုလ်ချုပ်တွေရဲ့ ကွပ်ကဲမှု စွမ်းရည်က တကယ့်ကို ဆိုးရွားပြီး သူတို့ရဲ့ နည်းဗျူဟာတွေက အရမ်း နောက်ကျကျန်နေလို့ပါပဲ။ ဒါကြောင့် စစ်ပွဲရဲ့ စိတ်လှုပ်ရှားမှုကို တိုးမြှင့်ဖို့ သူတို့ရဲ့ အဆင့်ကို ကျွန်တော် တမင် မြှင့်တင်ပေးခဲ့တာပါ။ မဟုတ်ရင် သူ့ရဲ့ ယခင်ဘဝက အဆင့်မြင့် စစ်ဥပဒေတွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ ဒါးဗို့စ်ရဲ့ သီအိုနီယာ တပ်မတော်ကတော့...</p> <p>​၄ – ဖီဒွန်</p> <p>​ဒီနာမည်ကို ပြောလိုက်ရင် စာဖတ်သူ တော်တော်များများက သူ ဘယ်သူလဲ ဆိုတာ မှတ်မိကြမယ် မထင်ပါဘူး။ ဖီဒွန် (Pheidon) ဟာ ရက်ဂျီယမ်က စစ်ဗိုလ်ချုပ် တစ်ယောက်ပါ။ သူ့ကို ဘာလို့ အထူးတလည် ပြောပြရသလဲ ဆိုတော့ သူဟာ ဒီခေတ် မက်ဂနာ ဂရိ သမိုင်းမှာ မှတ်တမ်းတင်ခံရတဲ့ နာမည်ရှိသူ အနည်းစုထဲက တစ်ယောက် ဖြစ်လို့ပါ (နောက်တစ်ယောက်က အာခီတပ်စ် (Archytas) ပါ)။ ကူနိုဂီလာတာ နဲ့ ကော်နီးလီယပ်စ် တို့ကရော လို့ ခင်ဗျားတို့ မေးကောင်း မေးနိုင်ပါတယ်။ အင်း... ဒီခေတ်က မက်ဂနာ ဂရိတွေ အကြောင်း သမိုင်း မှတ်တမ်းတွေ အရမ်း နည်းလွန်းလို့ သူတို့တွေက ကျွန်တော် ဖန်တီးထားတဲ့ ဇာတ်ကောင်တွေပါ။</p> <p>​ဖီဒွန် အကြောင်း မှတ်တမ်း သိပ်မရှိပါဘူး၊ မဟာမိတ် တပ်မတော် ရှုံးနိမ့်ပြီးနောက်မှာ သူက ရက်ဂျီယမ် တပ်မတော်ကို ဦးဆောင်ပြီး ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်ကို ဆက်လက် တိုက်ခိုက်ခဲ့တယ် လို့ပဲ သိရပါတယ်။ သူ အကြိမ်ကြိမ် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပေမယ့် သူ့ရဲ့ ဇွဲလုံ့လက ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် အတွက် အခက်အခဲ ကြီးစွာ ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရက်ဂျီယမ် မြို့ကို ဖောက်ဝင်နိုင်ပြီးနောက် ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ်က ဆွေမျိုးတွေ၊ သူငယ်ချင်းတွေ အပါအဝင် သူ့မိသားစု တစ်ခုလုံးကို သတ်ပစ်ခဲ့ပါတယ်။</p> <p>​ဒီလောက် အများကြီး ရေးထားတာကို ကြည့်ပြီး စာဖတ်သူတွေက စာလုံးရေ များအောင် ကျွန်တော် လိမ်ရေးနေတယ်လို့ ထင်ကောင်း ထင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စစ္စလီနဲ့ မက်ဂနာ ဂရိ အကြောင်း အချက်အလက်တွေ အများကြီး စုဆောင်း အကျဉ်းချုပ်ထားတာ ဆိုတော့ ပိုက်ဆံ နည်းနည်းလောက်တော့ တန်သင့်ပါတယ်၊ ဟားဟားဟား!</p> <p>​အခု ဒီကမ္ဘာကြီးမှာ ဒိုင်ယွန်နီးစီးယပ်စ် ဖန်တီးခဲ့တဲ့ ဆီရာကျုရဲ့ ဂုဏ်ရောင်ထွန်းပြောင်မှုကို ဒါးဗို့စ် ဦးဆောင်တဲ့ သီအိုနီယာ မြို့ပြနိုင်ငံ သမဂ္ဂက ကြားဖြတ် ဝင်ရောက်လာပြီ ဆိုတော့၊ သီအိုနီယာကရော ဆီရာကျုထက် အများကြီး ပိုကြီးကျယ်တဲ့ ဂုဏ်ရောင်ထွန်းပြောင်မှုကို ဖန်တီးနိုင်ပါ့မလား? နောက်ထပ် ထွက်လာမယ့် အတွဲ ဖြစ်တဲ့ 《နိုင်ငံတော်၏ ဆယ်စုနှစ်》 ကို ဆက်လက် ဖတ်ရှုအားပေးကြပါဦး!</p> <p>​</p> <p> </p> <p> </p> <p> </p> <p> </p> <p style="text-align:center">အပိုင်း (၅၈၁) ပြီးဆုံး</p> <p style="text-align:center">***</p>


Save