"သမက်တော်... ငါတို့တော့ ဒုက္ခလှလှတွေ့ပြီထင်ပါရဲ့"
ထိုနေ့တွင် ယဲ့ရှန့်မင်းသည် အိမ်၌ အနားယူနေသော ဝမ်ချန်အား အရေးတကြီး ခေါ်ယူစေပြီး စီရင်စုရုံးတော်သို့ လာရောက်စေ၏။
ယဲ့ရှန့်မင်း၏ မျက်နှာထက်တွင် အလွန်တရာ စိုးရိမ်ပူပန်သော အရိပ်အယောင်တို့ ထင်ဟပ်လျက် ရှိချေသည်။
အကြောင်းမူကား ပြီးခဲ့သောလက ချန်ယိစီရင်စု မြို့တော်မှ စေလွှတ်လိုက်သော သိုင်းပညာရှင်များနှင့် နတ်တားဆီးရေးဗျူရိုမှ ကျွမ်းကျင်သူများ စုပေါင်းကာ ရေနတ်ဆိုးအား ဝိုင်းဝန်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသော်လည်း အထိအခိုက် အကျအဆုံးများစွာဖြင့် ရှုံးနိမ့်ဆုတ်ခွာခဲ့ရခြင်းကြောင့်ပင် ဖြစ်၏။
၎င်းရေနတ်ဆိုးသည် ချန်ယိစီရင်စုအတွင်း တစ်နှစ်ကျော်ကြာ သောင်းကျန်းနေခဲ့ပြီး မိုးခေါင်ရေရှားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ရာ အရပ်သားပြည်သူ အပေါင်းမှာလည်း အိုးအိမ်ပစ်ကာ ဘေးဒုက္ခသည်များ ဖြစ်ခဲ့ကြရလေသည်။
နန်းတော်နှင့် စီရင်စုမြို့တော်တို့မှ အကြိမ်ကြိမ် ဝိုင်းဝန်းနှိမ်နင်းခဲ့ကြသော်လည်း အလွန်ပါးနပ်ကာ အစွမ်းထက်လှသော ထိုရေနတ်ဆိုးအား မယှဉ်နိုင်ဘဲ ရှိခဲ့ကြ၏။
ယင်းသို့ ကျရှုံးခဲ့မှုမှာ မူလက ချင်းအန်းခရိုင်နှင့် မသက်ဆိုင်လှသော်လည်း၊ ပိုင်ယွန်းဘုရားကျောင်းမှ မှော်ဆရာများသည် အထူးနည်းလမ်းများကို သုံးစွဲကာ ထိုရေနတ်ဆိုးအား ချင်းအန်းခရိုင်ဘက်သို့ မောင်းထုတ်နေကြောင်း ယဲ့ရှန့်မင်းက တိကျသော သတင်းရရှိခဲ့လေသည်။
မသတ်နိုင်လျှင် မောင်းထုတ်မည်ဟူသော ယုတ်မာလှသော 'ဘေးလွှဲခြင်း' ပရိယာယ်ပင် ဖြစ်တော့သည်။
အမှန်စင်စစ် ယင်းမှာ ယခင်က ချင်းအန်းခရိုင်သို့ စေလွှတ်ခဲ့သော စီရင်စုစစ်ဆေးရေးမှူး အသတ်ခံရသည့် ကိစ္စနှင့်လည်း ကင်းကွာမည် မဟုတ်ချေ။
ဘေးဒုက္ခသင့်နေသော ကာလဖြစ်သဖြင့် ဘုရင့်အာဏာမှာ ခရိုင်နှင့် ကျေးရွာများအထိ မသက်ရောက်နိုင်ရာ စီရင်စုမြို့တော်ကလည်း ချင်းအန်းခရိုင်အား တစ်စုံတစ်ရာ မတတ်နိုင်ခဲ့ပေ။
သို့သော်လည်း စီရင်စုမှ အရာရှိများကမူ ထိုအဖြစ်အပျက်ကို အလွယ်တကူ ကျေနပ်နိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိကြချေ။
ထို့ကြောင့်ပင် ရေနတ်ဆိုးအား ဝိုင်းဝန်းတိုက်ခိုက်သည့် အခွင့်အရေးကို အသုံးချကာ ချင်းအန်းခရိုင်ထံသို့ ထိုကြီးမားသော ပြဿနာကြီးကို လွှဲချခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပေရာ ယင်းမှာလည်း ဖြစ်တန်ရာသော အကြောင်းတစ်ရပ်ပင် ဖြစ်သည်။
"ငါတို့ ဘယ်လိုလုပ်ကြမလဲ"
ယဲ့ရှန့်မင်းမှာ သိသိသာသာ ပျာယာခတ်လျက် ရှိနေ၏။ ခရိုင်ဝန်ဖြစ်သူမှာ သတ္တိနည်းလှသည်တော့ မဟုတ်၊ သို့သော် ရေနတ်ဆိုးဟူသည် လူသားလောကအတွက် ကပ်ဘေးသင့်စေသော မိစ္ဆာသတ္တဝါကြီးသာ ဖြစ်ပေသည်။
နန်းတော်၊ ပိုင်ယွန်းဘုရားကျောင်းနှင့် စီရင်စုမြို့တော်တို့ပင် မတတ်နိုင်ခဲ့ရာ သေးငယ်လှသော ချင်းအန်းခရိုင်က မည်သို့ ခုခံနိုင်ပါအံ့နည်း။
တစ်ကြိမ်တစ်ခါ ရေနတ်ဆိုးသည် ချင်းအန်းခရိုင် နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာပါက၊ သူတို့ ခက်ခက်ခဲခဲ ထိန်းသိမ်းထားရသော အခြေအနေများမှာ ပျက်စီးသွားပေတော့မည်။
မြေအောက်ရေကြောများ ခမ်းခြောက်ကုန်မည်ဖြစ်ရာ သောင်းနှင့်ချီသော လူများမှာ သောက်ရေပင် ရရှိတော့မည် မဟုတ်ပေ။ ထိုသို့ဖြစ်ပါက ဆူပူအုံကြွမှုများ ဖြစ်လာမည်မှာလည်း မြေကြီးလက်ခတ်မလွဲပင် ဖြစ်ချေသည်။
ယဲ့ရှန့်မင်းမှာ တွေးမိလေ ပို၍ ကြောက်လန့်လေဖြစ်ကာ "ငါတို့ တစ်မိသားစုလုံး ယွမ်ကျယ်စီရင်စုဆီ ပြောင်းရွှေ့ရင် မကောင်းဘူးလား" ဟုပင် ဆိုလာလေသည်။
ယခုအချိန်တွင် ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရန် အချိန်မီသေးသည်ဟု သူက ယူဆနေ၏။
ဝမ်ချန်ကမူ တည်ငြိမ်စွာဖြင့်ပင် "ရေနတ်ဆိုးကိစ္စကို ကျွန်တော့်ကိုသာ လွှဲထားလိုက်ပါ" ဟု ဆိုလိုက်၏။
"ဘာ..."
ယဲ့ရှန့်မင်းသည် မိမိနားကိုပင် မယုံနိုင်ဘဲ "မင်းက ဖြေရှင်းမယ် ဟုတ်လား" ဟု ပြန်မေးမိသည်။ ထို့နောက် "မဖြစ်နိုင်တာ၊ ရေနတ်ဆိုးဆိုတာ မင်းကိုင်တွယ်နိုင်တဲ့ အမျိုးအစား မဟုတ်ဘူး၊ အဲဒါ သေတွင်းထဲ ဆင်းတာနဲ့ အတူတူပဲ" ဟု ခေါင်းကို အတွင်တွင် ခါယမ်းလျက် တားမြစ်လေတော့သည်။
ဝမ်ချန်၏ အစွမ်းမှာ မဆိုးလှသော်လည်း၊ ရေနတ်ဆိုးဟူသည် ဒဏ္ဍာရီလာ မိစ္ဆာဆိုးကြီး ဖြစ်ပြီး ကျင့်ကြံသူများသာ နှိမ်နင်းနိုင်သည့် အရာဖြစ်ပေသည်။ သာမန် လူသားခန္ဓာကိုယ်ဖြင့် ထိုမျှ အစွမ်းထက်သော မိစ္ဆာကို မည်သို့ ရင်ဆိုင်နိုင်ပါအံ့နည်း။
"ကျွန်တော် အနည်းဆုံးတော့ ကြိုးစားကြည့်ရမှာပါ"
ဝမ်ချန်က မတုန်မလှုပ်ဘဲ "ယောက္ခမကြီး၊ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ အခြေအမြစ်က ဒီချင်းအန်းခရိုင်မှာ ရှိတာပါ။ တကယ်လို့ အရေးမကြုံဘဲနဲ့ ယွမ်ကျယ်စီရင်စုကို ပြောင်းရွှေ့သွားရင်လည်း အနာဂတ်အတွက် ကောင်းမှာ မဟုတ်ပါဘူး" ဟု ဆက်လက် ပြောကြားလေသည်။
ဝမ်ချန်အား ဖျောင်းဖျ၍ မရနိုင်သည်ကို သိရသော် ယဲ့ရှန့်မင်းသည် တံတွေးကို မြိုချလိုက်ရင်း "ဒါဆိုရင် မင်းနဲ့အတူ ဝိုင်းဝန်းတိုက်ခိုက်ဖို့ လူဘယ်နှစ်ယောက် ခေါ်သွားမှာလဲ" ဟု မေးမြန်းရတော့၏။
သူ၏ မျက်ဝန်းများမှာလည်း အလင်းရောင် တစ်ချက်လက်သွားကာ "သတ်ပစ်ဖို့ မလိုပါဘူး၊ မောင်းထုတ်နိုင်ရင်ပဲ တော်ပါပြီ" ဟု ဆိုရှာသည်။
ဝမ်ချန်က ပြုံးလျက် "ကျွန်တော် တစ်ယောက်တည်းဆို လုံလောက်ပါတယ်" ဟု ဆို၏။ ရေနတ်ဆိုးကဲ့သို့ ကြမ်းကြုတ်လှသော မိစ္ဆာအား ရင်ဆိုင်ရာတွင် လူအများအပြား ရှိနေခြင်းမှာ အကျိုးမရှိလှဘဲ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးသာ ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။
"ယောက္ခမကြီး၊ ကျွန်တော့်ကိုယ်စား ယဲ့တိုက်ကို ကောင်းကောင်း စောင့်ရှောက်ပေးပါ။ အခုလောလောဆယ် သူ့ကို အမှန်အတိုင်း မပြောပါနဲ့ဦး၊ ကျွန်တော် ပြန်လာမှပဲ ပြောကြတာပေါ့"
ဝမ်ချန်၏ ပြတ်သားသော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို တွေ့ရသောအခါ ယဲ့ရှန့်မင်းလည်း သဘောတူရုံမှတစ်ပါး အခြားမရှိတော့ပေ။
"ကောင်းပါပြီ၊ ဒါပေမဲ့ အထူးသတိထားပါ၊ မင်းရဲ့ အစွမ်းနဲ့ မယှဉ်နိုင်ရင် အတင်းအကျပ် မလုပ်ပါနဲ့။ ဘေးကင်းဖို့က ပထမဆုံးပဲ"
ဝမ်ချန်က ခေါင်းညိတ်ပြလျက် "နားလည်ပါပြီ" ဟု ဆိုကာ အခြေအနေမှာ အလွန်တရာ အရေးကြီးနေသဖြင့် အချိန်ဆွဲမနေတော့ဘဲ လေးနှင့် ဓားကို ယူဆောင်ကာ မြင်းစီး၍ ချင်းအန်းခရိုင်မှ အလျင်အမြန် ထွက်ခွာခဲ့လေတော့သည်။
ရေနတ်ဆိုးရှိရာ မြောက်ဘက်သို့ ဦးတည်၍ သူတစ်ယောက်တည်း ခရီးနှင်လာခဲ့ရာ မကြာမီပင် ချင်းအန်းခရိုင် နယ်နိမိတ်မှ ထွက်လာခဲ့၏။
ချင်းအန်းနယ်ပြင်ပသို့ ရောက်ရှိလာသည်နှင့် ချန်ယိစီရင်စုအတွင်းရှိ အခြေအနေများ မည်မျှဆိုးရွားနေသည်ကို ဝမ်ချန် ခံစားမိတော့သည်။
တစ်နှစ်တာမျှ မိုးခေါင်ခဲ့မှုကြောင့် မြေပြင်မှာ အက်ကွဲကာ မြစ်များ ခမ်းခြောက်လျက် ရှိ၏။ စိမ်းလန်းသော အစအနပင် မရှိတော့ဘဲ ခြောက်သွေ့သေဆုံးနေသော မြင်ကွင်းများသာ နေရာအနှံ့ တွေ့မြင်နေရလေသည်။
လမ်းဘေးတစ်လျှောက်တွင်လည်း သေဆုံးနေသော အရိုးစုများနှင့် ရုပ်အလောင်းများကို တွေ့မြင်ရ၏။ ဘေးဒုက္ခသည် အမြောက်အမြားမှာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရင်း လမ်းခုလတ်၌ ရေငတ်၊ အစာငတ်ကာ သေဆုံးခဲ့ကြရချေပြီ။
အချို့သော ခရိုင်များတွင်မူ လူသားအချင်းချင်း ပြန်လည်စားသောက်သည့် အခြေအနေအထိ ဆိုးရွားနေသည်ဟုပင် ဆိုကြသည်။
ဝမ်ချန် မြင်းစီးလာသည့် လမ်းတစ်လျှောက်တွင်လည်း လူသူအရိပ်အယောင် မရှိတော့ဘဲ စည်ကားခဲ့ဖူးသော ကျေးရွာများမှာ ပျက်စီးယိုယွင်းနေကြပြီ ဖြစ်၏။
ချန်ယိစီရင်စု နယ်မြေမှာ ကျယ်ဝန်းလှသော်လည်း ရေနတ်ဆိုးအား ရှာဖွေရန်မှာမူ ခက်ခဲလှသည် မဟုတ်ပေ။ ဤကဲ့သို့ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကို သယ်ဆောင်လာသော မိစ္ဆာများမှာ သူတို့ရောက်ရှိရာ နေရာတိုင်း၌ ခြောက်သွေ့ပူပြင်းမှုနှင့် ထူးဆန်းသော ဖြစ်ရပ်များကို ချန်ရစ်ခဲ့လေ့ ရှိသောကြောင့် ဖြစ်၏။
ဝမ်ချန်သည် နှစ်ရက်မျှ အလျင်အမြန် ခရီးနှင်ပြီးနောက် ရေနတ်ဆိုး၏ ခြေရာလက်ရာများကို တွေ့ရှိခဲ့လေသည်။ ယဲ့ရှန့်မင်း ရရှိခဲ့သော သတင်းမှာ မှားယွင်းခြင်း မရှိပေ။
ထိုအစွမ်းထက်သော မိစ္ဆာသည် ချင်းအန်းခရိုင်ဘက်သို့ အမှန်ပင် ရွေ့လျားနေချေပြီ။
သို့သော် ဝမ်ချန်သည် ရေနတ်ဆိုးနှင့် မတွေ့ဆုံမီ လမ်းခရီး၌ ထူးဆန်းသော အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့နှင့် ဦးစွာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရ၏။
ထိုအဖွဲ့တွင် မြင်းစီးသမား ခုနစ်ဦး ပါဝင်ပြီး ပြာလွင်သော ဝတ်ရုံကို ဝတ်ဆင်ထားသည့် တာအိုဆရာတစ်ဦးက ဦးဆောင်ကာ ကျန်ခြောက်ဦးမှာမူ လက်နက်အပြည့်အစုံဖြင့် ကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်များ ဖြစ်ကြသည်။
နောက်ဆုံးမှ လိုက်ပါလာသော စစ်သည်မှာမူ ဘူးသီးခြောက်ထဲမှ အရည်အချို့ကို လမ်းတစ်လျှောက် ပက်ဖြန်းလျက် ရှိလေသည်။
ဝမ်ချန် ချဉ်းကပ်လာသည်ကို မြင်သောအခါ ထိုအလယ်အလတ်အရွယ် တာအိုဆရာမှာ တစ်စုံတစ်ရာကို စဉ်းစားဟန်ဖြင့် မြင်းကို အရှိန်သတ်လိုက်၏။
ထိုသူက ဝမ်ချန်အား ဦးစွာ နှုတ်ဆက်ကာ "အဆွေတော်... ဘယ်ကို သွားဖို့ ရည်ရွယ်တာလဲ" ဟု မေးမြန်းလေသည်။
ဝမ်ချန်ကလည်း မြင်းကို ဇက်ဆွဲလိုက်ပြီး "ချန်ယိစီရင်စု မြို့တော်ကိုပါ" ဟု ပြုံးလျက် ဖြေကြားလိုက်၏။
"ဒါဆိုရင်တော့ ဒီလမ်းက ပိတ်နေပါပြီ"
အလယ်အလတ်အရွယ် တာအိုဆရာက "ငါက ပိုင်ယွန်းဘုရားကျောင်းက ကျန်းသောက်ကျီ ပါ။ အဆွေတော် အသက်အန္တရာယ် မရှိအောင် မြန်မြန်ဆုတ်ခွာဖို့ အကြံပေးပါရစေ" ဟု ဆိုလေသည်။
ပိုင်ယွန်းဘုရားကျောင်း။
ဝမ်ချန်က နှာခေါင်းရှုံ့လျက် "ကျွန်တော် ထင်တာ မမှားဘူးဆိုရင် ခင်ဗျားတို့ ရေနတ်ဆိုးကို ချင်းအန်းခရိုင်ဘက်ဆီ မောင်းထုတ်နေတာ မဟုတ်လား" ဟု ဆိုလိုက်၏။
သူတို့ မည်သည့်နည်းလမ်းကို သုံးစွဲနေသည်ကို မသိသော်လည်း၊ သူတို့၏ လုပ်ရပ်များမှာမူ အလွန်ပင် ပေါ်လွင်နေချေပြီ။
'ရေနတ်ဆိုး' ဟူသော စကားလုံးကို ကြားလိုက်ရသည်နှင့် ကျန်းသောက်ကျီနှင့် စစ်သည်ခြောက်ဦးစလုံး၏ မျက်နှာများ ချက်ချင်း ပြောင်းလဲသွားကြတော့သည်။
ပိုင်ယွန်းဘုရားကျောင်းမှ ထိုတာအိုဆရာသည် လက်ဖွဲ့တစ်ခုကို ချက်ချင်း မြှောက်လိုက်ကာ "သွားစမ်း" ဟု ဝမ်ချန်အား အော်ဟစ်လိုက်၏။
သူ ပြောလိုက်သည်နှင့် သူ၏ လက်ဖဝါးပေါ်ရှိ လက်ဖွဲ့သည် မီးလုံးတစ်လုံးအဖြစ် ပေါက်ကွဲထွက်သွားပြီး လေးညှို့မှ လွှတ်လိုက်သော မြားတစ်စင်းကဲ့သို့ ဝမ်ချန်ထံသို့ တိုးဝင်လာလေသည်။
နှစ်ဦးနှစ်ဖက်မှာ ခြေလှမ်းအနည်းငယ်မျှသာ ကွာဝေးရာ ထိုမီးလုံးမှာ မျက်တောင်တစ်ခတ်အတွင်း ဝမ်ချန်ထံသို့ ရောက်ရှိလာ၏။
ဘုန်း
မီးလုံး မထိမှန်မီမှာပင် ဝမ်ချန်သည် သူ၏ ဓားကို ဆွဲထုတ်ကာ လေထဲ၌ပင် ခုတ်ပိုင်းလိုက်ရာ မီးပွားများ နေရာအနှံ့ လွင့်စင်သွားတော့သည်။
"သတ်ကြ"
စစ်သည် ခြောက်ဦးမှာလည်း ဟန်ချက်ညီစွာဖြင့် နှစ်ဖက်ညှပ်၍ ဝမ်ချန်ထံသို့ ချဉ်းကပ်လာကာ စစ်သုံးဓားများကို ဆွဲထုတ်လိုက်ကြ၏။
တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ကျန်းသောက်ကျီသည် ဒုတိယမြောက် လက်ဖွဲ့ကို ထုတ်ယူလိုက်ပြန်သည်။
သို့သော်လည်း ဝမ်ချန်သည် သူတို့အား စိတ်တိုင်းကျ တိုက်ခိုက်ရန် အခွင့်အရေး မည်သို့ ပေးပါအံ့နည်း။
သူသည် မြင်းကုန်းနှီးအိတ်ထဲမှ ဓားရှည်ကို ချက်ချင်း ဆွဲထုတ်ကာ မျက်တောင်တစ်ခတ်အတွင်း တပ်ဆင်လိုက်၏။
ထို့နောက် မြင်းပေါ်မှ ခုန်ဆင်းကာ ကျန်းသောက်ကျီထံသို့ လှမ်းတက်လိုက်လေသည်။
သူ၏ လက်ထဲရှိ ဓားသည် တောက်ပလှသော အလင်းတန်းနှင့်အတူ ထိုအလယ်အလတ်အရွယ် တာအိုဆရာပေါ်သို့ ခုတ်ပိုင်းချလိုက်တော့၏။
ကျန်းသောက်ကျီမှာ ထိတ်လန့်သွားကာ "ဒိုင်း..." ဟု အော်ဟစ်လျက် လက်ဖွဲ့တစ်ခုကို မန္တန်ရွတ်ရန် ကြိုးစားသော်လည်း၊ လက်ဖွဲ့မှ အလင်းရောင် ထွက်လာသည်နှင့် ဝမ်ချန်၏ ဓားချက်မှာ လူနှင့် မြင်းကို နှစ်ပိုင်းပြတ်အောင် ခုတ်ပိုင်းလိုက်လေပြီတည်း။
***