~အရှေ့ပင်လယ်ပြင်...
အမည်းရောင်မန်ဟိုင်း (မူလအမည်) သင်္ဘောကုန်းပတ်ထက်၌၊
ပင်လယ်လေပြင်းက တဟူးဟူး တိုက်ခတ်နေ၏။ ကြမ်းပြင်ပေါ်တွင် ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်နေကြသော ရေဓားပြ အယောက် (၂၀၀) ကျော်၏ ကျောရိုးထဲသို့ အအေးဓာတ်များ စိမ့်ဝင်သွား၏။
တစ်ချိန်က သူတို့သည် ဤပင်လယ်ပြင်၏ အိပ်မက်ဆိုးများ ဖြစ်ခဲ့ကြပေသည်။ ညဘက် ကလေးငိုသံများကိုပင် တိတ်သွားစေနိုင်သော မိစ္ဆာဆိုးကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြ၏။ သို့သော်ငြား ယခုအခါ၌မူ သူတို့၏ ကံကြမ္မာကို စောင့်စားနေရသော ငုံးငယ်လေးများပမာ ခေါင်းပင် မမော့ရဲကြတော့ချေ။
အကြောင်းမူကား သူတို့ရှေ့တွင် မာရ်နတ် တစ်သိုက်က သူတို့ကို မည်သို့ ကိုင်တွယ်ရမည်နည်းဟု ငြင်းခုန်နေကြသောကြောင့်ပင်။
“ဂိုဏ်းချုပ်ကြီး... ဒီကောင်တွေကို ဘယ်လို လုပ်လိုက်ရမလဲ”
ဒီဖရဲသီးမှည့်ပြီလား ဟု အမည်ရသော ဝမ်သဲ့ဖာက ယခုလေးတင် သူ လုယူထားသော ရွှေသွားကို ကစားရင်း ရေဓားပြများကို အထင်သေးဟန်ဖြင့် ကြည့်လိုက်၏။
“သတ်ပစ်ဖို့ကလည်း နှမြောစရာကြီးဗျ... သူတို့ကလည်း လုပ်အားတွေပဲကိုး... ဒါပေမဲ့ လွှတ်ပေးလိုက်ရင်လည်း ပြန်သွားပြီး ကျွန်တော်တို့ကို တိုင်ပြောနေပါဦးမယ်...”
“သူတို့ကို ရောင်းစားလိုက်ရင်ရော...”
ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းခွင်မှ ဦးလေးကျန်းက ဝင်အကြံပေးလိုက်၏။
“အရှေ့ပင်လယ်ပြင်က သတ္တုတူးဖော်ရေး ကျွန်းတချို့မှာ အလုပ်သမားတွေ လိုနေတယ်လို့ ကျွန်တော် ကြားတယ်... ဒီကောင် တောင့်တောင့်တင်းတင်း အယောက် (၂၀၀) လောက်ဆိုရင် ဈေးကောင်းရလောက်တယ်...”
ဝက်ရောင်းမည့် စကားဝိုင်းနှင့် တူနေသော ထိုအသံများကို ကြားလိုက်ရသောအခါ ရေဓားပြခေါင်းဆောင် မျက်လုံးတစ်ဖက်က ကြောက်လန့်တကြား တုန်ယင်သွားပြီး ချက်ချင်းပင် ဦးခေါင်းနှင့် ကြမ်းပြင် ဆောင့်ကာ ရှိခိုးလိုက်တော့သည်။
“မလုပ်ပါနဲ့ဗျာ... ကျွန်တော့်ကို မရောင်းပါနဲ့... ကျွန်တော် သင်္ဘောမောင်းတတ်ပါတယ်... ဒီရေပြင်အကြောင်းကို ကျွန်တော် အကုန် သိပါတယ်... ကျွန်တော် အသုံးဝင်ပါတယ်ဗျ...”
ထိုစဉ်၊ ကျန်းချန်က သယ်လာသော ထိုင်ခုံပေါ်တွင် ထိုင်လျက် လက်ဖက်ရည်ကို တစ်ကျိုက် သောက်လိုက်ပြီး ရေဓားပြတစ်သိုက်ကို အကဲခတ်လိုက်၏။
လောကစည်းမျဉ်းစနစ်၏ ပြသချက်အရ ဤရေဓားပြများသည် နာမည်ဆိုးဖြင့် ကျော်ကြားသော်ငြားလည်း သူတို့တွင် ထူးခြားသော ကျွမ်းကျင်မှုများ ရှိနေကြောင်း တွေ့ရပေသည်။ အချို့က ပဲ့ကိုင်ရာတွင် ကျွမ်းကျင်ကြပြီး၊ အချို့က သင်္ဘောပြင်ရာတွင် ကျွမ်းကျင်ကြ၏။ အချို့ကမူ... သားရေခွာခြင်းနှင့် အပိုင်းပိုင်း ခုတ်ထစ်ခြင်း (မီးဖိုချောင်တွင်လည်း အလွန် အသုံးဝင်မည့် ပညာရပ်) တွင် ကျွမ်းကျင်ကြပေသည်။
'သတ်ပစ်လိုက်ရင် တကယ် နှမြောစရာပဲ...'
ကျန်းချန်က လက်ဖက်ရည်ခွက်ကို ချလိုက်ကာ အေးစက်စက် လေသံဖြင့် ဆိုလိုက်၏။
“ငါတို့ရဲ့ ရေတပ်ကြီးက အခုဆို အင်အားကြီးလာပြီ... သင်္ဘောတစ်စင်းတည်းနဲ့ မလောက်တော့ဘူး... ဒါကြောင့် ဒီသင်္ဘောကို သိမ်းလိုက်မယ်...”
“ဒီလူတွေကတော့...”
ကျန်းချန်က သူ့ဘေးတွင် မျက်နှာပျက်နေသော စားဖိုမှူးကြီးကို တစ်ချက် ကြည့်လိုက်၏။
“ကျောက်ကပ်ကြော်... မင်းက လူအင်အား မလောက်ဘူး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်တွေ လှီးရလွန်းလို့ လက်တွေ ကြွက်တက်နေပြီ ဆိုပြီး ညည်းနေတာ မဟုတ်ဘူးလား... ဒီလူ ရာဂဏန်းကို မင်းဆီ အပ်လိုက်ပြီ...”
“ကျွန်တော့်ကို ပေးမလို့လား...”
ကျောက်ကပ်ကြော်၏ မျက်လုံးများက အရောင်လက်သွားသည်။ သူက ဗလကြီး ရေဓားပြတစ်သိုက်ကို အစားအစာ တစ်မျိုးမျိုးကို အကဲခတ်နေသကဲ့သို့ အထက်အောက် ကြည့်လိုက်ပြီးနောက် ကျေနပ်စွာ ခေါင်းညိတ်လိုက်၏။
“ကောင်းတာပေါ့ဗျာ... အကုန်လုံးက သန်သန်မာမာတွေချည်းပဲ... ကျွန်တော်တို့လည်း ပင်လယ်စာတွေ အများကြီး ဖမ်းမိထားတော့ လုပ်အား လိုနေတာနဲ့ အတော်ပဲ...”
ထိုသို့ဖြင့် ကျန်းချန်၏ အမိန့်အရ အလုပ်စခန်း ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သော အစီအစဉ်တစ်ရပ် စတင်တော့ပေသည်။
(အဆင့် ၁ - အမည်နှင့် ကိုယ်ပိုင်အမှတ်အသား ပြောင်းလဲခြင်း)
ပထမဦးစွာ ခမ်းနားထည်ဝါလှသော အမည်းရောင်မန်ဟိုင်း သင်္ဘောကြီး ဖြစ်ပေသည်။
ဤအရူးတစ်သိုက်က ထိုအမည်မှာ လူဆိုးဆန်လွန်းပြီး ကွေ့ယွမ်ဂိုဏ်း၏ အစားအသောက်ကို ချစ်မြတ်နိုး၍ ငြိမ်းချမ်းရေးကို မြတ်နိုးသည် ဆိုသော ဆောင်ပုဒ်နှင့် မကိုက်ညီဟု ယူဆကြ၏။
ထို့ကြောင့် ဆောက်လုပ်ရေးခွင်မှ ဦးလေးကျန်း က ဆေးနီပုံးတစ်ပုံးကို ယူလာကာ သင်္ဘောဘေးဘက်ရှိ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော မန်ဟိုင်းခေါင်းပုံကြီးကို ဖျက်ပစ်လိုက်ပြီး... အတော်လေး အရူးဆန်သော ပုစွန်ထုပ်ကြီးတစ်ကောင်၏ ပုံကို ဆွဲလိုက်၏။
ထို့နောက် သင်္ဘောကိုယ်ထည်ပေါ်တွင် ကြီးမားကွေ့ကောက်နေသော စာလုံးကြီးများဖြင့် ရေးလိုက်ပေ၏။
(ငါတို့ ပင်လယ်စာ ထပ်စားချင်တယ် အမှတ် ၂) ... အတိုကောက်အားဖြင့် (ပင်လယ်စာ အမှတ် ၂)။
သူ အလွန်မြတ်နိုးရသော စစ်သင်္ဘောကြီး ဤကဲ့သို့ မိစ္ဆာရုပ်ပေါက်သွားသည်ကို မြင်လိုက်ရသောအခါ မျက်လုံးတစ်ဖက်၏ နှလုံးသားမှာ သွေးထွက်မတတ် နာကျင်သွားရသော်ငြားလည်း ဒေါသထွက်သည့် စကားတစ်ခွန်းမျှ မဟရဲဘဲ အတင်းပြုံးကာ ဆိုလိုက်ရ၏။
“နာမည်က တကယ် ကောင်းတာပဲဗျာ... နားလည်ရလည်း လွယ်တယ်... သြဇာအာဏာတွေလည်း အပြည့်ပဲ...”
(အဆင့် ၂ - အလုပ်တာဝန် ခွဲဝေခြင်း)
ထိုစဉ်... နောက်ထပ် အစီအစဉ်တစ်ခုဖြစ်သော လူနေရာချထားရေး စတင်၏။
ကျောက်ကပ်ကြော်က အမြင့်ပိုင်းတစ်ခုပေါ်တွင် ရပ်လျက် တောက်ပနေသော ခုတ်ဓားကြီးတစ်လက်ကို ကိုင်ကာ အောက်ဘက်ရှိ ရေဓားပြများကို လှမ်းပြောလိုက်၏။
“အားလုံး သေချာ နားထောင်စမ်း... ဒီနေ့ကစပြီး မင်းတို့က ရေဓားပြတွေ မဟုတ်တော့ဘူး... ကွေ့ယွမ်ဂိုဏ်းရဲ့ (ပင်လယ်ပြင်က ရေပေါ်စားသောက်ဆိုင်) ရဲ့ ဂုဏ်ထူးဆောင် သင်တန်းသားတွေ ဖြစ်သွားပြီကွ...”
“ထွက်ပြေးဖို့တော့ စိတ်တောင် မကူးနဲ့နော်... ဟိုက ခြင်္သေ့ကြီးကို တွေ့လား... ထွက်ပြေးရဲတဲ့ကောင်ကို အဲဒီကောင်ဆီ အစာကျွေးပစ်မယ်...”
“ကဲ... အခု တာဝန်တွေ ခွဲမယ်...”
“မင်း... မျက်လုံးတစ်ဖက်... မင်းရဲ့ ဓားရေးက မဆိုးဘူးလို့ ငါ မြင်တယ်... ဒီနေ့ကစပြီး ငါးသတ်တဲ့ တာဝန်ကို ယူရမယ်... တစ်နေ့ကို ငါးအကောင် (၁၀၀၀) သတ်ရမယ်... တစ်ကောင်လျော့တာနဲ့ တစ်နပ် ငတ်မယ် မှတ်...”
မျက်လုံးတစ်ဖက်မှာ ဆွံ့အသွားတော့၏။
'ငါက ဂုဏ်သိက္ခာရှိတဲ့ ရွှေအမြုတေအဆင့် သိုင်းပညာရှင်လေ... အရှေ့ပင်လယ်ပြင်ကြီးကို ဆယ်စုနှစ်ချီပြီး ဓားတစ်လက်နဲ့ စိုးမိုးလာခဲ့တာ... အခု ငါ့ကို ငါးသတ်ခိုင်းနေတယ်ပေါ့လေ...'
“မင်း... ဟို မျက်နှာမှာ အမာရွတ်နဲ့ကောင်... မင်းရုပ်က ကြောက်စရာကောင်းလွန်းတယ်... ပန်းလေးတွေ မြက်လေးတွေကို သွားမခြောက်နဲ့... ဒီနေ့ကစပြီး မီးဖိုချောင်မှာ အိုးဆေးရမယ်... ဟို အိုးမည်းကြီးကို မင်းရုပ် ပြန်ပေါ်လာတဲ့အထိ ဆေးရမယ်ကွ...”
အမာရွတ်နှင့် လူမှာ (အခြေခံအုတ်မြစ် တည်ဆောက်ခြင်း နှောင်းပိုင်းအဆင့်) မျက်ရည်လည်ရွဲ ဖြစ်သွား၏။
“ကျွန်တော်က ဒုတိယ ပဲ့ကိုင်ရှင်ပါဗျာ... ကျွန်တော် လူသတ်တာပဲ တတ်တာပါ... ပန်းကန်မဆေးတတ်ပါဘူး...”
“လူသတ်တတ်ပြီး အိုးမဆေးတတ်ဘူးလား... သဘောတရားက အတူတူပဲလေ... လေ့ကျင့်...”
“ကျန်တဲ့ကောင်တွေ... အုပ်စုခွဲလိုက်... တချို့က ဟင်းသီးဟင်းရွက် ဆေးရမယ်... တချို့က ကင်းစောင့်ရမယ်... တချို့က ဟင်းချပေးရမယ်...”
အခြေခံအုတ်မြစ် တည်ဆောက်ခြင်း အဆင့်ရှိသော ထိုအရူးတစ်သိုက်၏ အကြမ်းဖက် ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် ပုံမှန်အားဖြင့် ဓားမြှောင်များကိုသာ ကိုင်ဆောင်လေ့ရှိသော ရေဓားပြများသည် မီးဖိုချောင်သုံး ဓားများ၊ အဝတ်စုတ်များနှင့် လင်ပန်းများကို ဇွတ်တရွတ် ကိုင်ဆောင်လိုက်ကြရတော့ပေသည်။
(အဆင့် ၃ - ယဉ်ကျေးမှု သင်တန်းပေးခြင်း)
အဆိုးရွားဆုံးမှာ ထိုသူတို့က ရေဓားပြများကို ကွေ့ယွမ်ဂိုဏ်း ယဉ်ကျေးမှု ကိုလည်း အတင်းအကျပ် သင်ယူစေခြင်းပင် ဖြစ်ပေသည်။
ကုန်းပတ်ပေါ်၌၊
ရေဓားပြ အယောက် (၂၀၀) မှာ စတုရန်းပုံစံ သေသပ်စွာ တန်းစီလျက် ဝမ်သဲ့ဖာ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မျက်ရည်များ ဝဲကာ ဆောင်ပုဒ်များကို အော်ဟစ်နေကြ၏။
“ငါတို့ရဲ့ ဆောင်ပုဒ်က ဘာလဲ...”
“အကုန်စားမယ်... အကုန်ယူမယ်... အပ်တစ်ချောင်း၊ ချည်တစ်မျှင်တောင် အကျန်မခံဘူး...”
“ငါတို့ရဲ့ ပန်းတိုင်က ဘာလဲ...”
“အရှေ့ပင်လယ်ပြင်ကြီးကို သဲကန္တာရ ဖြစ်သွားအောင် လုပ်မယ်...”
လုံးဝကို ပုံစံပျက်သွားပြီဖြစ်သော ရေဓားပြတစ်သိုက်ကို ကြည့်ရင်း ဆုချင်းကောမှာ ဒုတိယ ကုန်းပတ်ပေါ်တွင် ရပ်လျက် သူမ၏ နဖူးကို ကိုင်ကာ ခေါင်းကိုက်လာပြန်တော့သည်။
“ဂိုဏ်းချုပ်ကြီး... ဒါ တကယ်ရော အဆင်ပြေရဲ့လား...”
“သတင်းတွေ ထွက်သွားရင် လူတွေက ကျွန်မတို့ ကွေ့ယွမ်ဂိုဏ်းကို သူတောင်းစားဂိုဏ်းလို့ ထင်ကုန်ကြတော့မယ်...”
ကျန်းချန်ကမူ အတော်လေး ကျေနပ်နေပုံ ရ၏။
တစ်ချိန်က ဖရိုဖရဲ ဖြစ်နေသော သင်္ဘောများမှာ ယခုအခါ စနစ်တကျ ရှိလာပြီး (ဟင်းချက်ဆီနံ့များ လှိုင်နေသော်ငြားလည်း) တစ်ချိန်က ကြမ်းကြုတ်ခဲ့သော ရေဓားပြများမှာလည်း လုံ့လဝီရိယရှိသော လုပ်သားများ ဖြစ်လာသည်ကို သူက ကြည့်နေ၏။
“ဒါကို အရင်းအမြစ်တွေကို အကောင်းဆုံး အသုံးချတယ်လို့ ခေါ်တယ်လေ...”
ကျန်းချန်က ခပ်ဟဟ ပြုံးလိုက်သည်။
“ဒါ့အပြင်... ဟို မျက်လုံးတစ်ဖက်ရဲ့ ငါးသတ်တဲ့ နည်းစနစ်က အရမ်း ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဆန်တယ်လို့ မင်း မထင်ဘူးလား... အဲဒီ ဓားရေးကလေ... ငါးအသားလွှာတိုင်းက ပါးလွှာပြီး ညီညာနေတာပဲ... အဆင့်မြင့် ဆာရှိမိ ဆရာကြီးအဆင့်ပဲကွ...”
သူ စကားပြောနေစဉ်မှာပင် မျက်လုံးတစ်ဖက်သည် မျက်ရည်များ ဝဲလျက် ရွှေအမြုတေအဆင့်၏ ဝိညာဉ်စွမ်းအင်ကို အသုံးပြုလိုက်၏။ သူ၏ ဓားကြီးက အရိပ်တစ်ခုပမာ လျှပ်တစ်ပြက် လှုပ်ရှားသွားပြီး ပေါင်တစ်ရာကျော် အလေးချိန်ရှိသော တူနာငါးကြီးကို ပြီးပြည့်စုံသော အသားလွှာများအဖြစ် ချက်ချင်း ပိုင်းဖြတ်လိုက်ပေသည်။
“သူရဲကောင်းကြီးဗျာ... ရပါပြီ... မြည်းစမ်းကြည့်ပါဦးဗျ...”
မျက်လုံးတစ်ဖက်က သူ့ဘေးရှိ ထိုအရူးတစ်ယောက်ကို ပန်းကန်တစ်ချပ် နှိမ့်ချစွာ ကမ်းပေးလိုက်၏။
“အင်း... မဆိုးဘူး... ရော့... မင်းအတွက် ငါးခေါင်းတစ်ခေါင်း...”
ထိုသူက ငါးခေါင်းတစ်ခေါင်းကို သူ့ဆီ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ပစ်ပေးလိုက်သည်။
မျက်လုံးတစ်ဖက်မှာ ငါးခေါင်းကို ကိုင်ထားရင်း အလွန် ဝမ်းသာလွန်းသဖြင့် ငိုပင် ငိုချင်သွားတော့သည်။ (အကြောင်းမူကား သူ အလွန် ဗိုက်ဆာနေသောကြောင့်ပင်။)
ဤသို့ဖြင့် ကွေ့ယွမ်ဂိုဏ်း၏ ရေတပ်အင်အားမှာ နှစ်ဆ တိုးလာခဲ့၏။
ထူးခြားသော ပုံစံရှိသည့် စစ်သင်္ဘောကြီး နှစ်စင်းဖြစ်သော (ငါတို့ ပင်လယ်စာ စားချင်တယ်) နှင့် (ငါတို့ ပင်လယ်စာ ထပ်စားချင်တယ်) တို့သည် တစ်စင်းနောက် တစ်စင်း လိုက်ပါလျက် အမည်းရောင် မီးခိုးငွေ့များနှင့် အစားအသောက်နံ့များ မှုတ်ထုတ်ကာ အရှေ့ပင်လယ်ပြင်၏ အကြီးဆုံး ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး စခန်းကြီး ဖြစ်သော ကြယ်တာရာသဲမှုန် ကျွန်းစုများ ဆီသို့ ဒေသခံ ကျွမ်းကျင်သူ မျက်လုံးတစ်ဖက်၏ လမ်းပြမှုဖြင့် အရှိန်အဟုန် အပြည့်ဖြင့် ဦးတည်သွားကြတော့ပေသည်။
ထိုနေရာကား ရေတွက်၍မရနိုင်သော တသီးပုဂ္ဂလ ကျင့်ကြံသူများနှင့် ကုန်သည်များ စုဝေးရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်၏။
စတုတ္ထကပ်ဘေးဟု ခေါ်ဆိုအပ်သော ထိုအရူးတစ်သိုက် ဖျက်ဆီးမည့် နောက်ထပ် ပစ်မှတ်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ပေတော့၏။