“တာအိုရဲ့ စည်းချက်လား...”
မျက်လုံးများ လင်းလက်သွားရင်း ယန်ချင်းက အံ့သြတကြီး တီးတိုးရေရွတ်လိုက်သည်။
“သူက တကယ်ပဲ ဒီတိုင်းပြည်က လူတစ်ယောက်လား...”
မေးစေ့ကို ပွတ်သပ်ရင်း ယန်ချင်းက ပို၍တွေးတောလေလေ ပို၍နားမလည်နိုင်ဖြစ်လာလေလေ ဖြစ်နေသည်။
နွေဦးလွင်ပြင်တိုင်းပြည်သည် ဝိညာဉ်ဆေးပင်များ စိုက်ပျိုးရာတွင် နာမည်ကြီးသော အဆင့် ၄ တိုင်းပြည်တစ်ခု ဖြစ်သည်။
တိုင်းပြည်၏ ကောင်းမွန်လှသော ရာသီဥတုနှင့် ဆေးပင်စိုက်ပျိုးရေး အတတ်ပညာများ၏ ရှည်လျားသော အမွေအနှစ်များပေါင်းစပ်မှုကြောင့်၊ ၎င်းတို့သည် အမျိုးအစားစုံလင်လှသော ဝိညာဉ်ဆေးပင်များကို ထုတ်လုပ်ရာတွင် အခြေခံခိုင်မာခဲ့သည်။
သူတို့သည် အတွေ့ရအများဆုံး ဝိညာဉ်ဆေးပင် အမျိုးအစားများကို ထုတ်လုပ်ကြသော်လည်း၊ ၎င်းတို့၏ အရေအတွက်နှင့် အရည်အသွေးမှာ တခြားအဆင့် ၄ ထုတ်လုပ်သူ အများစုထက် တစ်ပန်းသာနေသည်။
သူတို့တွင် အစီအရင်များနှင့် ပတ်သက်၍ ကျွမ်းကျင်မှုအချို့ ရှိကြောင်း ယန်ချင်းအနေဖြင့် ဖတ်ဖူးခဲ့သော်လည်း၊ ယခု သူ၏ မျက်စိရှေ့ရှိ အဖြူရောင်သစ်ပင်နှင့် စိုက်ခင်းတွင် မြင်တွေ့နေရသည့် အတိုင်းအတာလောက်အထိတော့ မဟုတ်ပေ။
အစီအရင်များနှင့် ပတ်သက်၍ သူတို့၏ ကျွမ်းကျင်မှုမှာ အများအားဖြင့် အထောက်အကူပြု အစီအရင်များတွင်သာ ဖြစ်သည်။
သူတို့၏ စိုက်ခင်းအများစုတွင် ထိုကဲ့သို့သော အစီအရင်အမျိုးအစားများ ရှိပြီး၊ ၎င်းတို့၏ အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်မှာ ထိုအစီအရင်များ ချထားသော နေရာရှိ ဇီဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေရန် ဖြစ်သည်။
ဝိညာဉ်ဆေးပင်များသည် အကောင်းဆုံးကြီးထွားလာစေရန် သီးခြားအခြေအနေများ လိုအပ်ပြီး၊ ၎င်းတို့ကို အမျိုးအစား စုံလင်စွာ အတူတကွစိုက်ပျိုးလိုပါက အထူးအစီအရင်များ လိုအပ်ကာ ချီစွမ်းအင် ပေါများနေရုံမျှဖြင့် မလုံလောက်ပေ။
ထိုအခြေအနေများကပင် နွေဦးလွင်ပြင်တိုင်းပြည်ကို ဝိညာဉ်ဆေးပင်များ အောင်မြင်စွာ ကြီးထွားလာစေရန် ကူညီပေးမည့် အစီအရင်များကို သုတေသနပြုလုပ်ရန် တွန်းအားပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
သို့သော် သူ၏ရှေ့ရှိ အစီအရင်များမှာမူ တစ်မူထူးခြားနေသည်။
ထိုအထဲတွင် အထောက်အကူပြုအစီအရင်အချို့ ရောနှောပါဝင်နေသော်လည်း၊ နေရာတစ်ခုလုံးရှိ အစီအရင်များ အားလုံးကြားရှိ ပဲ့တင်ထပ်မှုနှင့် အစီအရင်များနှင့် ရတနာတို့ ကြားရှိ အပြန်အလှန်အကျိုးပြု ဆက်ဆံရေးမှာ မည်သည့်အစီအရင်သခင်မဆို လုပ်ဆောင်နိုင်သည့် အရာမျိုး မဟုတ်ပေ။
အထူးသဖြင့် ထိုအစီအရင်သခင်သည် လက်နက်သန့်စင်ခြင်းတွင်လည်း ထပ်တူညီမျှသော ကျွမ်းကျင်မှု ရှိနိုင်သည်ဟု ထည့်သွင်း စဉ်းစားလိုက်မည် ဆိုလျှင်ပေါ့။
ထို့အပြင် အစီအရင်များ၊ ရတနာနှင့် သစ်ပင်တို့ ကြားရှိ အပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုက နူးညံ့သိမ်မွေ့သော တာအိုစည်းချက်တစ်ခုကိုပင် ဖန်တီးပေးထားသည်။
၎င်းမှာ အစပျိုး အဆင့်တွင်သာ ရှိသေးသော်လည်း၊ ဤအရာက စစ်မှန်သော အပြာရောင်အဆင့်အစီအရင် တစ်ခု၏ သတ်မှတ်အင်္ဂါရပ်ပင် ဖြစ်သည်။
အစီအရင်တစ်ခုသည် ၎င်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ လောကဥပဒေသများကို ဆွဲယူကာ ၎င်းတို့နှင့် ပေါင်းစပ်သွားနိုင်သည့် အတိုင်းအတာအထိ ရောက်ရှိမှသာ အပြာရောင်အဆင့်အစီအရင် အဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။
ဥပမာအားဖြင့် ထင်ယောင်ထင်မှားအစီအရင် တစ်ခုသည် ၎င်းဖန်တီးနေသော ထင်ယောင်ထင်မှားမှုနှင့် ပြီးပြည့်စုံစွာ ပေါင်းစပ်သွားပြီး၊ ထိုထင်ယောင်ထင်မှားမှုကို အထောက်အပံ့ ဖြစ်စေရန် လောကကြီး၏ စွမ်းအင်များကို အသုံးပြုကာ အစစ်အမှန်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်အထိပင် ဖြစ်သည်။
ရိုးရိုးရှင်းရှင်း ပြောရလျှင် အပြာရောင်အဆင့်အစီအရင် ဆိုသည်မှာ လောကကြီး၏ အသိအမှတ်ပြုမှုကို ရရှိကာ ၎င်း၏ အထောက်အပံ့ကို ရယူနိုင်သည့် အတိုင်းအတာအထိ ရောက်ရှိနေသော အစီအရင်ပင် ဖြစ်သည်။
သူ၏ ရှေ့ရှိ အစီအရင်မှာ ထိုအဆင့်သို့ တဖြည်းဖြည်း ချဉ်းကပ်နေလေပြီ။ ၎င်းတွင် မတူညီသော အစိတ်အပိုင်းများ ပါဝင်နေသဖြင့် နောက်ဆုံးရလဒ်က မည်သို့ ရှိမည်ကို ယန်ချင်း သေချာ မသိပေ။
ထိုအစိတ်အပိုင်းများမှာ အဖြူရောင်သစ်ပင် ဖြစ်သော မေပယ်လသစ်ပင်နှင့် ထိုနေရာတွင် တပ်ဆင်ထားသော အစီအရင်များနှင့် သန္ဓေတည်စဝိညာဉ်ပါရှိသော ရတနာတို့ ဖြစ်ကြသည်။
“ယင်နဲ့ ယန်ညီမျှမှု ရှိတဲ့ ကောင်းချီးပေးခံရတဲ့ ကျင့်ကြံရေး နယ်မြေတစ်ခုကို ဖန်တီးချင်တာ ဖြစ်နိုင်တယ်...” ယန်ချင်းက တွေးလိုက်သည်။
မေပယ်လသစ်ပင်တွင် နူးညံ့သော ယင်သဘာဝ ရှိပြီး၊ ထိုရတနာတွင် အဓိက ယန်အစိတ်အပိုင်း ပါဝင်နေသည်ကို အာရုံခံမိသည်။
ထို့ကြောင့် အစီအရင်မှာ ထိုနှစ်ခုကြားရှိ ဆက်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ၎င်း၏ တာဝန်မှာ နူးညံ့သိမ်မွေ့သော မျှခြေတစ်ခုကို ဖန်တီးထိန်းသိမ်းရန် ဖြစ်ပေမည်။
သို့သော် မကြာမီမှာပင် ယန်ချင်းက ထပ်မံစူးစမ်းလေ့လာမှုကို လက်လျှော့ရန်သာ ဆုံးဖြတ်လိုက်သည်။
အုပ်စုသုံးစု၏ စုပေါင်းကြိုးစားမှုပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ တစ်ယောက်တည်း လုပ်တာပဲ ဖြစ်ဖြစ်... ဒီ အစီအစဉ် တစ်ခုလုံးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သူတို့ရဲ့ နောက်ဆုံး ပန်းတိုင်က ဘာလဲ...
သူခန့်မှန်းထားသလို ကောင်းချီးပေးခံရတဲ့ ကျင့်ကြံရေးနယ်မြေတစ်ခု ဖန်တီးချင်တာ သက်သက်ပဲလား၊ ဒါမှမဟုတ် အဲဒီထက် ပိုနက်နဲတဲ့ အရာတစ်ခုခု ရှိနေတာလား...
ပိုတွေးလေလေ၊ ကျင့်ကြံရေး နယ်မြေ ဖန်တီးတာထက် ပိုကြီးမားတဲ့ ပန်းတိုင် တစ်ခုခု ရှိနိုင်တယ်လို့ သူ ပိုခံစားလာရလေလေ ဖြစ်သည်။
ပထမတစ်ချက် ကြည့်လိုက်ရုံဖြင့် တာအိုစည်းချက်ကို သတိမထားမိခဲ့ဘဲ၊ ဖွဲ့စည်းပုံကို သေချလေ့လာကြည့်မှသာ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သလိုမျိုး အစစ်အမှန် ပန်းတိုင်က ဖုံးကွယ်နေတာလည်း ဖြစ်နိုင်ပေသည်။
ယန်ချင်းက ထိုအတွေးများနှင့် နစ်မြောနေစဉ်၊ စိုက်ခင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်နှင့် ပတ်သက်၍ နောက်ထပ် အတွေးတစ်ခု ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။
၎င်းမှာ ဝိညာဉ်နှစ်ခုလုံးကို ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
စိုက်ခင်းထဲရှိ မေပယ်လသစ်ပင်မှာ ကောင်းကင်အဆင့်၏ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိနေပြီ ဖြစ်သည်။
အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိနေသော မေပယ်လသစ်ပင်များသည် နန်းတော်အဆင့် ကျင့်ကြံသူတစ်ဦးနှင့် ညီမျှသော ဧကရာဇ်အဆင့်၏ ထိပ်ဆုံးအထိ ရောက်ရှိနိုင်သည်။
အပင်များသည် ဝိညာဉ်အသိဉာဏ် ဖွံ့ဖြိုးလာလေ့ မရှိသော်လည်း၊ အကယ်၍ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ပါက အများစုမှာ ရွေ့လျား၍ မရဘဲ သူတို့ အမြစ်တွယ်ရာ နေရာတွင်သာ ကျောက်ချနေထိုင်ရသည်မှလွဲ၍ ကျင့်ကြံသူများနှင့် ကွဲပြားမှု မရှိပေ။
ထိုအချက်မှလွဲ၍ သူတို့နှင့် ဝိညာဉ်သားရဲများ၊ လူသားကျင့်ကြံသူများကြားတွင် ကွာခြားချက် မရှိပေ။
အလိုအလျောက် တုံ့ပြန်မှု တစ်ခုသက်သက် မဟုတ်ဘဲ သူတို့သည် ကိုယ်တိုင် ဆက်သွယ်နိုင်ပြီး ကျင့်ကြံနိုင်ကြသည်။
အရေးပါမှုအတိုင်းအတာအရ ပြောရလျှင်၊ ဝိညာဉ်နိုးထလာသော သစ်ပင်တစ်ပင်နှင့် မနိုးထသေးသော သစ်ပင်တစ်ပင် ကြားတွင် ကြီးမားသော ကွာခြားချက် ရှိသည်။
ဝိညာဉ်အသိဉာဏ်ရှိသော သစ်ပင်တစ်ပင်သည် ပြင်ပ နှိုးဆွမှုများအပေါ် အလိုအလျောက် တုံ့ပြန်မှု ဖြစ်မည့်အစား၊ ၎င်း၏ စွမ်းရည်များကို မည်သည့် ကဏ္ဍတွင် မြှင့်တင်ရမည်၊ မည်သည့်ကဏ္ဍတွင် လျှော့ချရမည်ကို ကိုယ်တိုင် ဆုံးဖြတ်နိုင်သည်။
ထို့ကြောင့်ပင် သူသည် မြူနွံတောဒေသကို တကူးတကသွားရောက် ကူညီပေးရလောက်အောင် အထင်ကြီးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
မထင်မှတ်ထားသည်များသာ မဖြစ်လာခဲ့လျှင် မြူနွယ်ပင်၏ အကူအညီဖြင့် သူတို့သည် အဆင့် ၃ ဂိုဏ်း တစ်ခုအဖြစ်သို့ တိုးတက်လာနိုင်သည်။
အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ထိုသစ်ပင်မှာ အသိဉာဏ် ရှိနေပြီဖြစ်ပြီး ဂိုဏ်းအတွက် ၎င်း၏ မည်သည့်စွမ်းရည်များက အကျိုးပြုမည်ကို သိရှိနေသောကြောင့်ပင်။
“ရတနာရဲ့ သန္ဓေတည်စဝိညာဉ်ကို ဓာတ်ကူပစ္စည်း တစ်ခုအနေနဲ့ သုံးပြီး မေပယ်လသစ်ပင်ရဲ့ ဆင့်ကဲပြောင်းလဲမှုကို နှိုးဆွပေးဖို့ ကြိုးစားနေတာလည်း ဖြစ်နိုင်တယ်...”
“ဒါပေမဲ့ ဒါတွေ အားလုံးက ခန့်မှန်းချက် သက်သက်ပဲ ရှိသေးပြီး ဒီကိစ္စနဲ့ ပတ်သက်လို့ ငါ့ရဲ့ဗဟုသုတကလည်း နည်းသေးတယ်...”
“ ပြန်ရောက်ရင် ဌာနမှူးစုန့်နဲ့ တိုင်ပင်ကြည့်ရမယ်... ရလာတဲ့ ရလဒ်တွေနဲ့ ငါ့နေရာကို အဆင့်မြှင့်တင်မှုတွေ လုပ်လို့ ရကောင်း ရနိုင်တယ်...”
သက်ပြင်းချရင်း ယန်ချင်းက နောက်သို့ တွန့်ဆုတ်စွာ ပြန်ကြည့်လိုက်ပြီးနောက်၊ နောက်ဆုံးတွင် သူ၏ အကြည့်များကို ရှေ့သို့ အာရုံစိုက်လိုက်သည်။
နွေဦးလွင်ပြင်တိုင်းပြည်၏ အတွင်းပိုင်းသို့ ဝင်ရောက်လာလေလေ၊ စိုက်ခင်းများ၏ အရွယ်အစားနှင့် အရေအတွက်မှာ လျော့နည်းလာလေလေ ဖြစ်သည်။ သိပ်မကြာမီမှာပင် မြို့တော်ကြီးကို သူတို့ လှမ်းမြင်လိုက်ရလေပြီ။
သူ၏ အကဲဖြတ်မှုများ အားလုံးကို ပြီးစီးရန် လိုအပ်သော အချိန်ကို လျှော့ချနိုင်ရန်အတွက်၊ မြို့တော်ကို သူ၏ စုပေါင်းအကဲဖြတ်ရေးနေရာများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် သူ ရွေးချယ်ထားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ထိုနေရာတွင် အဖွဲ့အစည်းပေါင်း ၂၀၀ ခန့်ကို အတူတကွ အကဲဖြတ်မည် ဖြစ်သည်။
***